![\"\"](\"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/image_870x_67857cca6865f-300x169.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Marksizm\u2019in temel ald\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131f teorisi, asl\u0131nda toplumun de\u011fil devletin kendi i\u00e7inden \u00fcretti\u011fi kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 esas al\u0131r. S\u0131n\u0131f olgusu toplumun do\u011fal yap\u0131s\u0131ndan de\u011fil, devletli uygarl\u0131k i\u00e7inde geli\u015fen hiyerar\u015fik b\u00f6l\u00fcnmelerden do\u011far. Bu durumda s\u0131n\u0131fa dayal\u0131 bir sosyalizm aray\u0131\u015f\u0131 da ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak toplumu \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirmez. Sadece devleti ba\u015fka bir s\u0131n\u0131f eliyle yeniden kurar. Ger\u00e7ekle\u015fen sosyalizm de \u00e7eli\u015fkiyi d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmedi, yaln\u0131zca donmu\u015f \u00e7eli\u015fkilerin pozisyonunu de\u011fi\u015ftirerek bir t\u00fcr yeniden ba\u015fka s\u0131n\u0131f eliyle daha kat\u0131 donmu\u015f bir devlet yaratt\u0131.<\/p>\n
S\u0131n\u0131f\u0131n olu\u015fum bi\u00e7imi devletten sonra oldu\u011fu, s\u0131n\u0131f\u0131n devlet\u00e7i uygarl\u0131\u011f\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fc oldu\u011fu, s\u0131n\u0131f kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n da devletli uygarl\u0131\u011f\u0131n bir i\u00e7 \u00e7eli\u015fkisi oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini g\u00f6rmek gerekmektedir. Bu nedenle tarihsel-toplumun motor g\u00fcc\u00fc s\u0131n\u0131f sava\u015f\u0131m\u0131 de\u011fil, kad\u0131n merkezli kom\u00fcnal toplumla devlet aras\u0131ndad\u0131r. Kom\u00fcnal tolumda s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkisinden \u00f6nce kad\u0131n-erkek, ihtiyar-gen\u00e7, insan-do\u011fa gibi canl\u0131 ve \u00fcretici \u00e7eli\u015fkilerle kurulur. Hakikate dayal\u0131 \u00e7eli\u015fkiler bu temeldedir. Toplumun motor g\u00fcc\u00fc olacak ise birincil ve ikincil olmak \u00fczere as\u0131l bu \u00e7eli\u015fkilerdir ve bu \u00e7eli\u015fkiler var olan geli\u015fen kom\u00fcn-devlet \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 daha temel, yap\u0131sal durumundad\u0131r.<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkisi, toplumsal \u00e7eli\u015fkinin kendisi de\u011fil, \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir sonu\u00e7tur. S\u0131n\u0131f, kom\u00fcnal toplumun ya\u015famsal \u00e7eli\u015fkilerin donmas\u0131 ve bast\u0131r\u0131lmas\u0131 ile olu\u015fur. Bu nedenle s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkisi, devletli uygarl\u0131k i\u00e7indeki bir \u00e7eli\u015fkidir. Bu \u00e7eli\u015fki toplumun \u00f6z\u00fcn\u00fc temsil etmez, \u00e7\u00fcnk\u00fc toplum \u00f6z\u00fcnde devletsiz kom\u00fcnaldir.\u00a0 Dolay\u0131s\u0131yla sosyalizmin \u00f6z\u00fc s\u0131n\u0131f de\u011fil toplumdur, toplumda kom\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
Demokratik toplum sosyalizmi, toplumu s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkilerinin \u00e7\u00f6z\u00fcm alan\u0131 ya da \u00fcretim ili\u015fkilerinin \u00fcst yap\u0131s\u0131 olarak g\u00f6rmez. O, toplumun ahlaki-politik, ili\u015fkisel ve anlam kurucu bir varl\u0131k oldu\u011funu kabul eder. Bu varl\u0131\u011f\u0131n tarihsel, k\u00fclt\u00fcrel ve ya\u015famsal bi\u00e7imi ise kom\u00fcnd\u00fcr. Kom\u00fcn, sadece bir \u00f6rg\u00fctlenme modeli de\u011fil, toplumun i\u00e7sel devinimini, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck potansiyelini ve ahlaki \u00f6rg\u00fctlenme g\u00fcc\u00fcn\u00fc somutla\u015ft\u0131ran ya\u015famsal bir h\u00fccredir. O, toplumun i\u00e7sel enerjisinin itme-\u00e7ekme g\u00fcc\u00fcd\u00fcr, d\u0131\u015fsal denetimlerin, iktidar yap\u0131lar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmeden \u00f6nceki y\u00fczy\u0131llarca \u00f6nceki ilk \u00f6rg\u00fctl\u00fc formudur.<\/p>\n
Toplum, sadece bir insan y\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011fildir. O, anlamla in\u015fa edilen, de\u011fer \u00fcreten, kendini hem kuran hem de ya\u015fayan bir varl\u0131kt\u0131r. Bu anlamda toplum bir nesne de\u011fil, kendini \u00fcreten bir \u00f6zne, bir sistem de\u011fil, canl\u0131 bir organizmad\u0131r. \u00d6nderlik bu ger\u00e7ekli\u011fi, devlet\u00e7i toplumdan farkl\u0131 olarak kom\u00fcnal toplum kavram\u0131yla ifade eder. \u00c7\u00fcnk\u00fc devlet, toplumun i\u00e7 \u00e7eli\u015fkilerinin y\u00f6nlendirilmesiyle geli\u015fen zihinsel bir sapma bi\u00e7imi ve\u00a0 d\u0131\u015fsalla\u015farak kurulan bir iktidar ayg\u0131t\u0131d\u0131r, kom\u00fcn ise toplumun kendini i\u00e7eriden, ili\u015fkiyle, ahlakla ve anlamla \u00f6rg\u00fctlemesidir. Bu nedenle devlet\u00e7i toplumla kom\u00fcnal toplum aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fki, tarihin en temel, en belirleyici \u00e7eli\u015fkilerinden biridir.<\/p>\n
Kom\u00fcn, do\u011fayla ve ya\u015famla kurulan anlaml\u0131 ili\u015fkinin \u00f6rg\u00fctl\u00fc bi\u00e7imidir. \u0130nsan, do\u011fayla anlam ili\u015fkisi kurarak onu i\u00e7selle\u015ftirir, bu anlam\u0131 ta\u015f\u0131yan ilk ili\u015fkiyi kuran kad\u0131n olmu\u015ftur. Kad\u0131n, yaln\u0131zca do\u011furan de\u011fil, ba\u011f kuran, ili\u015fkiyi s\u00fcrd\u00fcren, anlam\u0131 \u00f6rg\u00fctleyen varl\u0131k olarak toplumsall\u0131\u011f\u0131n merkezinde yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ili\u015fkilerin kurumsal ifadesi ise kom\u00fcnd\u00fcr. Kom\u00fcn, sadece mek\u00e2nsal bir birlik de\u011fil, anlam\u0131n, ahlak\u0131n ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn birlikte \u00fcretildi\u011fi toplumsal zemin, yani ya\u015fam\u0131n kendisidir.<\/p>\n
Bu kom\u00fcnal yap\u0131n\u0131n s\u00fcreklili\u011fi, yaln\u0131zca kad\u0131nla ya da kurumla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmaz, onu ahlaki-politik birey ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131l\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Ahlaki-politik birey, sadece d\u00fc\u015f\u00fcnen ya da inanan de\u011fil, anlam\u0131 kavrayan, ona g\u00f6re ya\u015fayan ve toplumun \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kendi ya\u015fam\u0131yla b\u00fct\u00fcnle\u015ftiren ki\u015fidir.<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla demokratik sosyalizm, kom\u00fcnalite olmadan var olamaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc sosyalizm yaln\u0131zca \u00fcretimin de\u011fil, ayn\u0131 zamanda anlam\u0131n, ili\u015fkinin, ahlak\u0131n ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck \u00f6rg\u00fcs\u00fcn\u00fcn toplumsal formudur. Bu formun en temel yap\u0131ta\u015f\u0131 ise kom\u00fcn, yani toplumun kendini \u00f6zsel olarak \u00f6rg\u00fctledi\u011fi, yeniden kurdu\u011fu ve ya\u015fatt\u0131\u011f\u0131 ili\u015fkisel zeminidir.<\/p>\n
Kom\u00fcn bu nedenle toplumsall\u0131\u011f\u0131n do\u011fal bi\u00e7imidir. \u0130nsan\u0131n bir arada ya\u015fama ihtiyac\u0131ndan de\u011fil, anlam \u00fcretme ve ili\u015fki kurma kapasitesinden do\u011far. Bu nedenle kom\u00fcn, yaln\u0131zca ekonomik veya co\u011frafi bir birim de\u011fildir, bir ruh hali, bir bilin\u00e7 d\u00fczeni ve bir toplumsal anlam ve s\u00fcreklilik mek\u00e2n\u0131d\u0131r. Ortak ya\u015fam, kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sorumluluk, birlikte karar alma ve birlikte \u00fcretme kom\u00fcn\u00fcn temel ilkeleridir. Burada ki\u015fi birey olarak var olmaz, ili\u015fki i\u00e7inde, anlam i\u00e7inde, sorumluluk i\u00e7inde var olur. Ve bu varolu\u015f bi\u00e7imi, toplumu hem i\u00e7ten b\u00fct\u00fcnle\u015ftirir hem de d\u0131\u015fsal tahakk\u00fcme kar\u015f\u0131 diren\u00e7li k\u0131lar.<\/p>\n
Tarihsel olarak do\u011fal toplumun temel \u00f6rg\u00fctlenme bi\u00e7imi olan kom\u00fcn, kad\u0131n merkezlidir. Kad\u0131n\u0131n do\u011fayla kurdu\u011fu uyumlu ili\u015fki, \u00fcretimdeki rol\u00fc ve sezgisel bilgeli\u011fi kom\u00fcnal yap\u0131n\u0131n merkezini olu\u015fturur. Kom\u00fcn, yaln\u0131zca kad\u0131n\u0131n korunmas\u0131 de\u011fil, kad\u0131n\u0131n ya\u015fam\u0131 d\u00fczenleyici g\u00fcc\u00fcn\u00fcn kabul\u00fcd\u00fcr. Bu y\u00f6n\u00fcyle kom\u00fcn, sadece cinsiyetler aras\u0131 e\u015fitlik de\u011fil, kad\u0131n\u0131n toplumsal \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tan\u0131yan bir etik-politik merkezdir.<\/p>\n
Kapitalist modernite, kom\u00fcn\u00fc \u00e7\u00f6zerek bireyi yaln\u0131zla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f, ya\u015fam\u0131 metala\u015ft\u0131rm\u0131\u015f, \u00e7eli\u015fkileri dondurmu\u015f, toplumu par\u00e7alam\u0131\u015ft\u0131r. Oysa kom\u00fcn, par\u00e7alanm\u0131\u015f ili\u015fkilerin yeniden onar\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ahlaki-politik normlar\u0131n yeniden \u00fcretildi\u011fi, toplulu\u011fun kendini \u00f6zdenetimle y\u00f6netti\u011fi, bir varolu\u015f formudur. Demokratik toplum sosyalizmi, bu nedenle kom\u00fcn\u00fc sadece \u201cyerel meclis\u201d ya da \u201ckooperatif\u201d d\u00fczeyinde de\u011fil, toplumsal varl\u0131\u011f\u0131n ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ilkesi olarak yeniden in\u015fa eder. Kom\u00fcn olmadan toplumun i\u00e7sel g\u00fcc\u00fc \u00f6rg\u00fctlenemez, \u00f6rg\u00fctlenemeyen toplum ise ya da\u011f\u0131l\u0131r ya da yeniden iktidar bi\u00e7imlerine savrulur.<\/p>\n
Kom\u00fcn, yaln\u0131zca bir \u00f6rg\u00fctlenme bi\u00e7im\u00a0 de\u011fil,\u00a0 tarihsel-toplumsal varolu\u015fun en kadim ve en do\u011fal formudur. \u0130nsanl\u0131k tarihi, devletten \u00f6nce kom\u00fcnle ba\u015flar. Kom\u00fcn, insan toplulu\u011funun do\u011fayla ve birbirleriyle kurdu\u011fu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131, dayan\u0131\u015fmac\u0131 ve anlam y\u00fckl\u00fc ili\u015fkiler a\u011f\u0131d\u0131r. Bu nedenle, kom\u00fcnal toplumun temel nitelikleri demokratiktir. Ortak karar alma, kolektif sorumluluk, birlikte \u00fcretim ve payla\u015f\u0131m, kom\u00fcn\u00fcn do\u011fas\u0131nda zaten vard\u0131r. Bu ba\u011flamda kom\u00fcn toplumu, kendili\u011finden bir demokrasidir. Devlet \u00f6ncesi toplumlarda, yani tarihsel toplumun ilk a\u015famalar\u0131nda demokrasinin en yal\u0131n ve i\u015flevsel bi\u00e7imi olarak kom\u00fcn vard\u0131r.<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ise, bu tarihsel miras\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi, yeniden tan\u0131mlanmas\u0131 ve gelece\u011fe ta\u015f\u0131nmas\u0131 ad\u0131na, toplumu \u201cdemokratik toplum\u201d kavram\u0131yla tan\u0131mlamak gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ulus-devlet \u00e7a\u011f\u0131nda, halklar\u0131n asli varl\u0131k bi\u00e7imi olan kom\u00fcn par\u00e7alanm\u0131\u015f, bast\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve yerinden edilmi\u015ftir. Devlet, kom\u00fcn\u00fc d\u0131\u015flam\u0131\u015f, yerine merkezi b\u00fcrokrasi, tek\u00e7i, temsil\u00ee siyaset ve kat\u0131l\u0131m\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir toplum modeli kurmu\u015ftur. Bu toplum modeline kar\u015f\u0131 geli\u015ftirilen demokratik toplum anlay\u0131\u015f\u0131, kom\u00fcnal haf\u0131zan\u0131n bug\u00fcnk\u00fc yeniden in\u015fas\u0131d\u0131r. Demokratik sosyalizm ise bu yeniden in\u015fay\u0131 ideolojik d\u00fczeye ta\u015f\u0131yan sistemdir. Bu nedenle demokratik sosyalizm, basit\u00e7e sosyal adaleti savunan bir sistem de\u011fil, demokratik toplumculu\u011fun kurucu paradigmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Tarih yaln\u0131zca devletlerin, sava\u015flar\u0131n, iktidarlar\u0131n tarihi de\u011fildir. En az onlar kadar derin ve kadim olan bir tarih daha vard\u0131r oda kom\u00fcn\u00fcn tarihidir. Bu tarih genellikle yaz\u0131ya ge\u00e7irilmemi\u015f, ta\u015flara kaz\u0131nmam\u0131\u015f, an\u0131tlara d\u00f6n\u00fc\u015fmemi\u015ftir. Ama s\u00f6zle, gelenekle, rit\u00fcelle, direni\u015flerle \u00e7e\u015fitli kimlik, inan\u00e7, dil, form\u00fclasyon ve ortak haf\u0131zayla ku\u015faktan ku\u015fa\u011fa aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. A\u015firet, kabile, k\u00f6y, mahalle, cemaat, k\u00fclt\u00fcrel, s\u0131n\u0131fsal, ulusal ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, sosyal-k\u00fclt\u00fcrel, inan\u00e7sal, kimliksel, ekolojik, feminist, sosyalist, demokratik, emek hareketleri, kooperatifler, meclisler, ulusal vb.\u00a0 Bunlar\u0131n hepsi kom\u00fcnal tarihin g\u00fcncel izleridir. Kom\u00fcn konusu bu nedenle sadece bir \u00f6rg\u00fctsel model de\u011fil, toplumun \u00f6z\u00fcne, do\u011fas\u0131na ve hakikatine d\u00f6nmenin ad\u0131d\u0131r.<\/p>\n
\u00d6nder Apo\u2019nun \u201ckom\u00fcn konusu hayli dikkatimi \u00e7ekiyor\u201d vurgusu, bu y\u00fczden sadece teorik bir ilgi de\u011fil, stratejik bir y\u00f6nelimdir. Bu toplumsalla\u015fmaya kar\u015f\u0131 duyulan derin inan\u00e7 ve\u00a0 \u00f6zg\u00fcrl\u00fck tercihidir. Bug\u00fcn \u00e7oklu se\u00e7enekler ve belki de tarihi f\u0131rsatlar\u0131n geli\u015fti\u011fi bu d\u00f6nemde tercihini kom\u00fcnle yapmak en cesur \u00f6zg\u00fcrl\u00fck eylemidir. Tarihin \u00e7ok sonraki d\u00f6nemlerinde bu tercihin, t\u0131pk\u0131 ilk toplumsalla\u015fma d\u00f6nemiyle k\u0131yaslanacak kadar tarihsel bir e\u015fiktir. Bu nedenle \u00d6zg\u00fcrl\u00fck, \u00e7oklu olas\u0131l\u0131klara kar\u015f\u0131 ahlaki\u00a0 y\u00f6n tayin etme iradesidir. \u0130lk toplumsall\u0131kta bu tercihin sonucu olarak \u00f6rg\u00fctlenmi\u015f bir varl\u0131kt\u0131r.<\/p>\n
Kom\u00fcn, halklar\u0131n \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan tek tarihsel formdur. Ulus-devlet nas\u0131l kapitalizmin kurucu silah\u0131ysa, kom\u00fcn de halklar\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelesinin kurucu ilkesi ve savunma hatt\u0131d\u0131r. Kapitalist modernite toplumun her h\u00fccresini \u00f6zelle\u015ftirirken, kom\u00fcn kolektif ya\u015fam\u0131, ortak eme\u011fi ve etik-politik dayan\u0131\u015fmay\u0131 yeniden kurar.<\/p>\n
Bu nedenle belediyeler, yaln\u0131zca yerel y\u00f6netim mekanizmalar\u0131 de\u011fil, kom\u00fcnal toplumu \u00f6rg\u00fctlemenin g\u00fcncel ara\u00e7lar\u0131d\u0131r. Yerinden y\u00f6netim, halk meclisleri, komiteler, kad\u0131n meclisleri, kad\u0131n kooperatifleri, \u00f6z \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fck giri\u015fimleri, ekolojik giri\u015fimler, birlikler,\u00a0 dayan\u0131\u015fma a\u011flar\u0131, bunlar\u0131n hepsi kom\u00fcnal toplumsal formun \u00e7a\u011fda\u015f y\u00fczleridir. Demokratik modernite bu formu yaln\u0131zca nostaljik olarak hat\u0131rlamakla kalmaz, onu bug\u00fcn\u00fcn ko\u015fullar\u0131nda yeniden i\u015fler, kurar, yayar ve demokratik toplumun sistemine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n
Bu ba\u011flamda kom\u00fcn, ge\u00e7mi\u015fin hat\u0131ras\u0131 de\u011fil, \u00f6zg\u00fcr gelece\u011fin toplumsal prototipidir. Demokratik toplum ancak bu temel \u00fczerinde y\u00fckselebilir. Demokratik sosyalizm de bu temel \u00fczerinde kendini sistemle\u015ftirir. Ulus-devletin bask\u0131s\u0131na, kapitalizmin atomize edici g\u00fcc\u00fcne ve patriarkal zihniyetin hiyerar\u015fisine kar\u015f\u0131 geli\u015ftirilecek her toplumsal alternatif, ancak kom\u00fcnle ba\u015flar ve kom\u00fcnle g\u00fc\u00e7lenir.<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla Kom\u00fcnalite ve devlet\u00e7i sistem aras\u0131ndaki tarihsel \u00e7eli\u015fki, Kom\u00fcnalite yi zay\u0131flatm\u0131\u015f, s\u0131n\u0131ra \u00e7ekmi\u015f ve da\u011f\u0131tm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat \u00f6z\u00fc ve direni\u015f refleksi hi\u00e7 eksik olamam\u0131\u015f, bundan dolay\u0131 insanl\u0131\u011f\u0131n toplumsal ya\u015fama umudu hala diriyse bu ruhun devam etmesi sonucudur. Mutlak hakimiyet, tek y\u00f6nl\u00fc hegomonik bask\u0131ya kar\u015f\u0131, kom\u00fcn\u00fc canland\u0131rmak iradele\u015ftirmek, t\u00fcm ezilenlerin bu s\u00fcrece aktif kat\u0131lmas\u0131yla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
Sonu\u00e7 olarak, kom\u00fcn ve devlet \u00e7eli\u015fkisi bir diyalektik ili\u015fki olarak de\u011fil, bir bast\u0131rma ve gasp ili\u015fkisi olarak tarif etmek gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc devlet do\u011fal bir diyalektik olarak de\u011fil, toplumsal geli\u015fmeye kar\u015f\u0131t bir faaliyet olarak geli\u015fti. Dolay\u0131s\u0131yla kom\u00fcn-devlet ili\u015fkisi hi\u00e7bir zaman kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 tamamlay\u0131c\u0131 olmam\u0131\u015ft\u0131r. Devlet ba\u015ftan itibaren kom\u00fcnal yap\u0131y\u0131 bast\u0131rarak, ele ge\u00e7irerek, hiyerar\u015fiye \u00e7evirerek ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Bu y\u00fczden devletli uygarl\u0131k sistemi, diyalekti\u011fin de\u011fil, hiyerar\u015fik zihniyet tekle\u015ftirmenin ad\u0131d\u0131r. Bu zihniyet, kom\u00fcn\u00fc bo\u011fan, i\u00e7eri\u011fini bo\u015faltan, kendisine tabi k\u0131lan bir zor ayg\u0131t\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Bu \u00e7er\u00e7evede devleti diyalekti\u011fin bir kategorisi de\u011fil, diyalekti\u011fin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f an\u0131 olarak g\u00f6rmek gerekir.<\/p>\n
<\/p>\n
Dolay\u0131s\u0131yla ortada diyalektik bir kar\u015f\u0131tl\u0131k yoksa, o zaman kom\u00fcn\u00fcn devlete kar\u015f\u0131 yeniden in\u015fas\u0131 da devleti dengeleyen de\u011fil, onun d\u0131\u015f\u0131nda ve uza\u011f\u0131nda, \u00f6tesinde bir yap\u0131 olarak \u00f6rg\u00fctlenmesiyle m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bunun i\u00e7in yerelden ahlaki-politik temelli toplumcu, konfederal, kat\u0131l\u0131mc\u0131, \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fckle donanm\u0131\u015f bir toplumsal irade\u00a0 ve s\u00fcrekli yenilebilir bir kom\u00fcnal sistem. Kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc olmadan toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck olmayaca\u011f\u0131 gibi, kom\u00fcnal \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fck olmadan da devletsiz, e\u015fitlik\u00e7i, diyalektik toplum m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
Demokratik sosyalizm, kom\u00fcnle ba\u015flar, kom\u00fcns\u00fcz bir sosyalizm, i\u00e7sel olarak \u00f6rg\u00fcts\u00fcz, moral olarak k\u00f6ks\u00fcz kal\u0131r, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, ancak kom\u00fcn\u00fcn ruhu, \u00f6rg\u00fct\u00fc ve ili\u015fkisi i\u00e7inde ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131l\u0131\u011fa kavu\u015fur.\u00a0 B\u00f6ylece kom\u00fcn hem anlam, hem \u00f6rg\u00fct hem de \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn toplum i\u00e7indeki ger\u00e7ek ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 bi\u00e7imidir. Kom\u00fcn, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn toplumsalla\u015fm\u0131\u015f halidir.<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Marksizm\u2019in temel ald\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131f teorisi, asl\u0131nda toplumun de\u011fil devletin kendi i\u00e7inden \u00fcretti\u011fi kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 esas al\u0131r. S\u0131n\u0131f olgusu toplumun do\u011fal yap\u0131s\u0131ndan de\u011fil, devletli uygarl\u0131k i\u00e7inde geli\u015fen hiyerar\u015fik b\u00f6l\u00fcnmelerden do\u011far. Bu durumda s\u0131n\u0131fa dayal\u0131 bir sosyalizm aray\u0131\u015f\u0131 da ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak toplumu \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirmez. Sadece devleti ba\u015fka bir s\u0131n\u0131f eliyle yeniden kurar. Ger\u00e7ekle\u015fen sosyalizm de \u00e7eli\u015fkiyi d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmedi, yaln\u0131zca donmu\u015f …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[45],"tags":[],"class_list":["post-1504","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-makale"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1504","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1504"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1504\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1506,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1504\/revisions\/1506"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1504"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1504"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1504"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}