{"id":1354,"date":"2024-11-14T06:55:59","date_gmt":"2024-11-14T06:55:59","guid":{"rendered":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/?p=1354"},"modified":"2025-06-21T09:31:33","modified_gmt":"2025-06-21T09:31:33","slug":"islam-ve-demokrasi-demokratik-islam","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/islam-ve-demokrasi-demokratik-islam\/","title":{"rendered":"ISLAM VE DEMOKRAS\u0130\/DEMOKRATIK ISLAM"},"content":{"rendered":"<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif; color: #008000;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130SLAM VE DEMOKRAS\u0130\/DEMOKRAT\u0130K \u0130SLAM<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam ve demokrasi meselesi, \u0130slami camia boyunca y\u0131llar boyunca tart\u0131\u015f\u0131lan, farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 toplamda de olsa ortaya \u00e7\u0131kan bir d\u00fczeyi yakalam\u0131\u015ft\u0131r. Bu tart\u0131\u015fma ve m\u00fcnazaralar\u0131n daha derinlere oturtulmas\u0131 ve anla\u015f\u0131l\u0131r k\u0131l\u0131nmas\u0131 gelece\u011fimizin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 olduk\u00e7a \u00f6nemlidir! M\u00fcnazara ve tart\u0131\u015fmalar\u0131n gerekli talebi \u0130slam&#8217;a inanan topluluklar aras\u0131nda, hen\u00fcz hak etti\u011fi bir sonuca ula\u015famam\u0131\u015ft\u0131r. Tart\u0131\u015fma ve m\u00fcnazaralar\u0131n yeterince ve \u00f6zet olarak geli\u015ftirilememesinin g\u00fcncel ve tarihi sebepleri vard\u0131r. Hem zihni hem de ya\u015famsal alanlarda mevcut olan, y\u0131llard\u0131r olu\u015fan ve hatta bir ya\u015fam bi\u00e7imi haline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen statik bir ahval mevcuttur. Biz M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n tarihi i\u00e7erisinde \u00e7ok say\u0131da malzeme ve sadece iktidar dincili\u011fi i\u00e7in istismar edilen, bu ki\u015filerin din olarak toplumun zor, korku ve kopyalanmas\u0131 ile dayat\u0131lmas\u0131, M\u00fcsl\u00fcman bireylerin \u00fczerinde kal\u0131c\u0131 ve kronik etkiler b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. Bu hal M\u00fcsl\u00fcman bireyler yalan ve hile ile birikimlerini haf\u0131zas\u0131 ve ak\u0131lda kal\u0131c\u0131 hale getirdiler. Ne yaz\u0131kt\u0131r ki, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hakim olan \u0130slami anlay\u0131\u015flar; Kur&#8217;an-\u0131 vahye, vahi ile \u00e7eli\u015fmeyecek bir s\u00fcnnete, akla, vicdana, ahlak kurallar\u0131na, hakkaniyete, maneviyata ve ilmi bir sorgulamaya dayanmamaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Piyasa dini olarak isimlendirildi\u011fimiz devlet dinleri, maddelerden ve korkudan uygulanan, maneviyat ve ahlaktan yoksundur. Devlet ve iktidar dini ise; merhamet, maneviyat, ahlak, ilim, adalet ve demokrasi mefkuresine olduk\u00e7a uzakt\u0131r. Bu iki kar\u015f\u0131t hatt\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131l\u0131p ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmadan ve bu tart\u0131\u015fmalar\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n \u0130slam toplumlar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ortaya konulmas\u0131ndan, ciddi ve kal\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar elde edilmesi olas\u0131 g\u00f6r\u00fclmemektedir. Ara\u015ft\u0131rma ve tart\u0131\u015fma ilmi yap\u0131lmal\u0131, k\u0131staslar\u0131n netle\u015ftirilmesili, av\u0131m\u0131n anlayabilece\u011fi sadelikte ortaya konulmal\u0131 ve s\u00fcrekli g\u00fcndemde yap\u0131labilir. Tart\u0131\u015fmalar \u0131srarl\u0131 bir \u015fekilde g\u00fcn\u00fcm\u00fcz hakikatlerine uygun, do\u011fru \u00f6l\u00e7\u00fcler \u00e7er\u00e7evesi, ilmi olarak ger\u00e7ekle\u015ftirilirse, derinle\u015ftirilip, gerekli niteli\u011fe ula\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rsa, demokratik \u0130slam&#8217;\u0131n \u0130slami toplumlar taraf\u0131ndan kabul\u00fc ve i\u00e7selle\u015ftirilmesi de daha kolay olacakt\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131nda n\u00fcfuslar\u0131, iki milyar\u0131 a\u015fan ve b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada da\u011f\u0131lan inan\u00e7 sahibi M\u00fcsl\u00fcmanlarda, asr\u0131m\u0131z\u0131n a\u011f\u0131rla\u015fan her t\u00fcrl\u00fc sorunlar\u0131na ciddi boyutlarda olumlu katk\u0131 sa\u011flam\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam mefkuresi k\u00fcreselle\u015fen d\u00fcnyada gerekli olana kadar ve aleni bir bi\u00e7imde tart\u0131\u015f\u0131l\u0131p konu\u015fuldu\u011funda hem \u0130slam toplumlar\u0131 \u00fczerinde hem de farkl\u0131 inan\u00e7lar ve g\u00f6r\u00fc\u015flerden insanlarla birlikte karde\u015f\u00e7e, h\u00fcr, adil, de\u011fi\u015ftiren, h\u00fcrmetkar, kavgalar ve haddini bilen, dayan\u0131\u015fma ve bar\u0131\u015f i\u00e7inde, ortak ya\u015fam k\u00fclt\u00fcrleri yaratma elde edilecekler. Bu durum hem M\u00fcsl\u00fcmanlar i\u00e7in hem de di\u011fer inan\u00e7 ve mezhepler i\u00e7in muazzam bir huzura ve geli\u015fmeye d\u00f6n\u00fc\u015febilecektir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Desteklenene kadar \u00f6zellikle \u0130slam ve dinler ad\u0131na hareket ettikleri iddias\u0131nda bulunanlar hem i\u00e7te hem de d\u0131\u015fta a\u011f\u0131r insani da\u011f\u0131l\u0131\u015f\u0131, zaman da insani felaketlerin ya\u015fanmas\u0131na ili\u015fkin geli\u015fmeler ya\u015fan\u0131yor. \u0130ktidar \u0130slam&#8217;\u0131n\u0131n sahneye \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnden bu yana, \u0130slam alemi ve M\u00fcsl\u00fcmanlar s\u00fcrekli bir bi\u00e7imde din istismar\u0131 ile manip\u00fcle edilmi\u015flerdir. Bu hile ve istismar ile inan\u00e7l\u0131 insanlar, muktedirlerin ve iktidar kullar\u0131n\u0131n maddi arka bah\u00e7eleri haline gelmi\u015flerdir. Biz M\u00fcsl\u00fcmanlar&#8217;\u0131n en a\u011f\u0131r yak\u0131c\u0131 ve y\u0131k\u0131c\u0131 tarihi ve g\u00fcncel sorunu; \u0130slam ad\u0131na iktidar olma ve \u0130slam-\u0131 iktidarlar i\u00e7in ahlaks\u0131zca kullan\u0131m sorunu ya\u015fanmaktad\u0131r\/olmaktad\u0131r. \u0130ktidar ve devlet g\u00fcc\u00fc kul olanlar\u0131n, bu g\u00fc\u00e7le zehirlenenlerin, kendi nefislerinden, aile yap\u0131lar\u0131na, k\u00fc\u00e7\u00fck cemaatlerden, b\u00fcy\u00fck toplumsal olaylara kadar, merhamet, ilim, irfan, maneviyat ve ahlaktan yoksun tarih ve g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn hakikatleri, elimizde yeterince \u00f6\u011fretmektedir. Kendi tarihimize dair ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerle dolu bir g\u00f6zlemle tarihi, trajik ve Merhametle dolu bir ge\u00e7mi\u015f olup \u00e7\u0131plak g\u00f6zlerle m\u00fc\u015fahede anlat\u0131lmaktad\u0131r. Ya\u015fat\u0131lanlar, ya\u015fananlar ve ya\u015fad\u0131klar\u0131, ge\u00e7mi\u015f ve g\u00fcnceli do\u011fru ve hakikat terazisi i\u00e7inde tahlil edemeyenler, buna do\u011fru ele\u015ftiri yapamayanlar, s\u00fcrekli bir tekrar\u0131n i\u00e7inde bulunabilirler. Dolaylar\u0131yla \u00e7\u00f6zen de\u011fil, s\u00fcrekli sorun ortaya \u00e7\u0131kan ve varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcreceklerdir. M\u00fcsl\u00fcman bireylerin ve toplumlar\u0131n, cemiyet ve guruplar\u0131n g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki en b\u00fcy\u00fck engelleri ve korkular\u0131 bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 ve zihniyetten beslenmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Dini ve Allah&#8217;\u0131 iktidara alet edenler hakk\u0131nda ayeti kerimler mevcuttur:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #1f1f1f;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ey insanlar, hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Allah&#8217;\u0131n va&#8217;di hakt\u0131r; d\u00fcnyan\u0131n hayat\u0131nda sizi aldatmas\u0131n ve aldat\u0131c\u0131(lar) da, sizi Allah ile (Allah&#8217;\u0131n ad\u0131n\u0131 kullanarak) aldatmas\u0131n\u201c.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #1f1f1f;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Fat\u0131r\/5) \u0130ktidarc\u0131 dincilik, d <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">ad\u0131na bireyleri, aileleri ve toplumlar\u0131 aldatarak \u00e7\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015flerdir\/\u00e7\u00fcr\u00fctmeye devam ediyorlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130ktidarc\u0131 ve devlet dincili\u011fi olarak isimlendirdi\u011fimiz bu anlay\u0131\u015f, fetihler ad\u0131 alt\u0131nda, hedeflenen, seferler d\u00fczenleyerek, sadece d\u0131\u015f y\u0131k\u0131mlar ve i\u015fgaller ger\u00e7ekle\u015ftirmemi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Y\u00f6neticisi oldu\u011fu toplumda her t\u00fcrl\u00fc hak ve hukuka el verilmi\u015ftir, vah\u015fet uygulam\u0131\u015ft\u0131r, s\u00f6m\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130ktidar dincili\u011fi olarak s\u00fcrekli ve kesintisiz bir \u015fekilde, din ve mezhepler aras\u0131nda, milletler ve etnik yap\u0131lardan olu\u015fan, nifak temelleri ekmi\u015f, birlikte ya\u015fam zeminini bir plan ve strateji kapsam\u0131nda dinamitlenmi\u015ftir. Bu t\u00fcr iktidar dincili\u011fine kar\u015f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kan vicdanl\u0131 ve imanl\u0131 hakiki Rehberler, \u0130slam&#8217;\u0131n g\u00f6sterilerek haince katl\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130ktidar c\u0131 z\u00fcmrelerin zul\u00fcmlerine ve haks\u0131zl\u0131klar\u0131na kar\u015f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kanlar\u0131n bu sorunlar\u0131 dillendiren ve \u00e7\u00f6z\u00fcme yard\u0131mc\u0131 olmaya \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n ak\u0131beti, hep ayn\u0131 olmu\u015ftur. \u0130man\u0131n\u0131 ve ahlak\u0131n\u0131 her \u015feyi \u00fczerinde tutarak \u00e7al\u0131\u015fmaya devam eden \u0130slam ulemas\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere, d\u00fcr\u00fcst M\u00fcsl\u00fcmanlar iktidar kullar\u0131 ve g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan ac\u0131mas\u0131zca ortadan kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">S\u00fcnni, \u015eii fark etmeksizin, iktidar dincilerine kar\u015f\u0131 kelam \u00f6\u011frencileri: Zindan, s\u00fcrg\u00fcn, itibardan d\u00fc\u015fme ve \u00f6l\u00fcm d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir \u015fey ya\u015famam\u0131\u015flard\u0131r. Devlet dincili\u011fi taraf\u0131ndan g\u00fcncel olarak ya\u015fananlarda hepimizin g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnde cereyan etmektedir. Ortado\u011fu co\u011frafyas\u0131nda ger\u00e7ek din alimleri ya zindanda ya da mezarlardad\u0131rlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Fikirsel, inan\u00e7sal, kesintili ve ilmi olarak \u00fcretmeyi engelleyen bu zihinsel yap\u0131y\u0131; s\u00fcrekli zora ve zorbal\u0131\u011fa ba\u015f vurmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ahlak\u0131, ilmi, hakkaniyeti ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fc zay\u0131fl\u0131k gibi g\u00f6ren iktidar dincili\u011fi, \u0130slam \u0131 atomlar\u0131na kadar par\u00e7alanm\u0131\u015f ve bundan iktidar\u0131n\u0131n devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7 dev\u015firmeyi de s\u00fcrd\u00fcrmek.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu strateji ve politika ile, ki\u015filerin, toplum ve topluluklar\u0131n, ba\u015flar\u0131ndan ak\u0131llar\u0131 serbest b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f, imanlar\u0131 \u00e7al\u0131nm\u0131\u015f, vicdanlar\u0131 k\u00f6reltilmi\u015f, d\u00fc\u015f\u00fcnceleri ve amelleri sorgulama kapasitesi yok edilmi\u015f, ki\u015fi, toplum ve topluluklar bu enerjiyle din ad\u0131na \u015fekillendirilmi\u015ftir. Dinleri, vicdanlar\u0131 ve ak\u0131llar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ma\u011fdur edilen bu toplumlar: iktidar c\u0131 dinciler taraf\u0131ndan koltuk ve maddi \u00e7\u0131karlar i\u00e7in kald\u0131ra\u00e7 olarak kullan\u0131lanlard\u0131r\/ devam ettirilmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130ktidar-c\u0131 dincilik, y\u00f6nettikleri toplumlara hi\u00e7bir zaman do\u011fru \u00e7\u00f6z\u00fcmler ve perspektifler geli\u015fmemi\u015ftir. Yanda\u015flar\u0131n\u0131 ve tarafgirlerini tutabilmek i\u00e7in de i\u00e7 ve d\u0131\u015f sava\u015flar ihdas ederek, ayakta kalmaya devam ederek, \u00f6mr\u00fc bu t\u00fcr kanl\u0131 ve aldat\u0131c\u0131 uygulamalarla uzat\u0131labilmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ganimet, gasp, emeksiz ve \u00fcretimsiz maddi kaynaklara dayal\u0131 olarak t\u00fckenmek \u00fczere olan iktidar c\u0131 dincilik ve onun yanda\u015fl\u0131\u011f\u0131; \u015eatafat ve l\u00fcks ya\u015fam i\u00e7in her t\u00fcrl\u00fc g\u00fcnaha ve ahlaks\u0131zl\u0131\u011fa bula\u015fmay\u0131, maa\u015fl\u0131 din bilgisi sat\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n sat\u0131\u015flar\u0131 ile, dinden olamayan yorumlar \u00fcreterek ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ya\u015fananlara ili\u015fkin sonu\u00e7lar\u0131n ayn\u0131 oldu\u011funu ve s\u00fcrekli bir bi\u00e7imde kendini tekrarlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve de\u011fi\u015fmedi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Korku ve maddi de\u011ferler \u00fczerinden \u015fekillenen bu iktidar dincili\u011fi, toplumlar i\u00e7inde suni ve anlams\u0131z bi\u00e7imde \u00fcreterek, \u00e7atlatma \u00fczerinden iktidar\u0131 tahkim etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">S\u00fcrekli bir bi\u00e7imde, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131ran ve \u00f6tekile\u015ftiren y\u00f6netim bi\u00e7imleri, M\u00fcsl\u00fcman toplum ve topluluklar aras\u0131nda rol modeli olarak sunulmakta ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de g\u00f6sterilmeye devam edilmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130sim enflasyonuna maruz kalan \u0130slamc\u0131l\u0131ktan birka\u00e7 \u00f6rnek:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Tarikat \u0130slam&#8217;\u0131, mezhep \u0130slam&#8217;\u0131, milliyet\u00e7i \u0130slam, war ve ganimet \u0130slam&#8217;\u0131, gizli \u00fclkeyi i\u015fgal eden \u0130slamc\u0131l\u0131k, saltanat \u0130slam&#8217;\u0131, sava\u015f \u0130slam&#8217;\u0131, radikal \u0130slamc\u0131l\u0131k, kapitalist ve imparatorist \u0130slamc\u0131l\u0131k ve bunun gibi bir\u00e7ok adland\u0131rma ile \u0130slam ve M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131k \u00e7ok rahat s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n tarihteki bu t\u00fcr isimlerle imparatorluklar\u0131, devletler ve y\u00f6netimler kurulurken, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u015eii, S\u00fcnni diye isimlendirilen ak\u0131mlar\u0131n da Ba\u015fkanl\u0131k, Krall\u0131k, Emirlik gibi y\u00f6netim bi\u00e7imleri kabul edilen modern bu duruma itiraz dahi edilmemektedir. Hi\u00e7 tart\u0131\u015f\u0131lmayan ve \u00e7ok\u00e7a da taraftar bulan, ge\u00e7mi\u015fin ve g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn piyasa \u0130slamc\u0131l\u0131\u011f\u0131, bu zamana kadar yayg\u0131n olan; neden Demokratik \u0130slam denilince, dudak b\u00fckmeler, k\u00f6t\u00fc g\u00f6sterme ve tan\u0131t\u0131mlar, k\u00fcf\u00fcrle ithama varan tedaviler \u00e7ok rahat yap\u0131l\u0131yor?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Demokratik y\u00f6netim bi\u00e7imini benimseyen M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n, Kur&#8217;an i hakikatleri idrak etmelerinden korkan ve iktidarlar\u0131n\u0131 koruyamayacaklar\u0131n\u0131n bilincinde olan maddi g\u00fcce tahakk\u00fcm etmeyen bu yap\u0131lar: demokratik \u0130slami de\u011ferlerden s\u00f6z edilince; cin \u00e7arpm\u0131\u015fa d\u00f6n\u00fcyorlar. Ya da Kur&#8217;an&#8217;\u0131n deyimi ile:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">B\u00f6yle iken onlara ne oluyor ki adeta aslandan \u00fcrk\u00fcp ka\u00e7an yaban e\u015fekleri gibi \u00f6\u011f\u00fctten y\u00fcz \u00e7evirip ka\u00e7\u0131yorlar! Uyar\u0131c\u0131lardan \u00f6\u011f\u00fct almak yerine, her biri, ona, do\u011fruya sahifeler (\u0130lahi vahiy) kamuoyunu istiyor. Hay\u0131r! Asl\u0131nda onlar\u0131 ahiretten korkmuyorlar (\u00c7\u00fcnk\u00fc inanm\u0131yorlar).<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (M\u00fcddesir 49-50-51-52-53)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Demokratik \u0130slam&#8217;\u0131 tart\u0131\u015fma, m\u00fcnazaralar\u0131n\u0131 ilmi ve d\u00fcr\u00fcst\u00e7e yapmak hem M\u00fcsl\u00fcmanlar hem de d\u00fcr\u00fcst demokratlar i\u00e7in de\u011ferli ve de\u011ferlidir. Hatta bu tart\u0131\u015fmalar\u0131n cesurca ve sorgulamadan yap\u0131lmas\u0131 biz M\u00fcsl\u00fcmanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan farzd\u0131r. Kur&#8217;an&#8217;\u0131 deafle ona inananlar\u0131 de\u011ferlendirip tart\u0131\u015fmaya davet eder. \u0130slam hakikattir ve korkularla hakikatler yok de\u011fildir uygulamaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r!<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu tart\u0131\u015fmalarda g\u00f6z\u00fcm\u00fcze \u00e7arpan ba\u015fka bir hakikat ise; tarihimiz ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u0130slam ad\u0131na uygulanan ve y\u00f6netim bi\u00e7imleri olarak bize sunulan, bizlerde din ve mukaddesat ad\u0131na pe\u015fin olarak kabul eti\u011fimiz, \u0130slam&#8217;dan yoksun ve \u0130slam&#8217;a tamamen sakat olan y\u00f6netim bi\u00e7imlerinin kabul\u00fcd\u00fcr. Neden \u0130slam sultanlar\u0131, diktat\u00f6rler, katiller ve zorbalar taraf\u0131ndan hoyrat\u00e7a ve ahlaks\u0131zca ticari faaliyet halinde, bu sistemlerin \u00e7evrelica tart\u0131\u015f\u0131l\u0131p \u0130slam&#8217;\u0131n mihengine vurulmad\u0131\/vurulmuyor?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bir \u0130nanca m\u00fcntesip s\u00f6yleyenlerin dini ve inan\u00e7lar\u0131, muktedir z\u00fcmreler taraf\u0131ndan bu yetenek teorileri ve uygulamalarda tahrif edildi\u011fi halde, neden ciddi bir bi\u00e7imde sorgulanm\u0131yor ve hesap sorulmuyor?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slami y\u00f6netim ad\u0131na yap\u0131lan k\u00f6t\u00fcler, \u015eehitler, vah\u015fetler, talanlar, zaman\u0131nda ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde uygulanan ameller, neden ciddi bir bi\u00e7imde tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131yor? Ele\u015ftirilmiyor ve \u0130slam&#8217;\u0131n do\u011frular\u0131 cesurca sahiplenilmiyor mu? \u0130\u015fte bu hakikatler, \u0130slam&#8217;\u0131n muktedir oldu\u011fu ve iktidarlar taraf\u0131ndan yeniden al\u0131n\u0131p zindana at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn de kan\u0131tland\u0131\u011f\u0131 oluyor!<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Demokratik \u0130slam konusu \u00f6nemli ve ciddi bir tasfiyedir. Bu belge ve ba\u011fl\u0131l\u0131ktan hareketle, delillerimizin ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131m\u0131z\u0131n da ilmi, Kur&#8217;an&#8217;\u0131n ve akli olmas\u0131 gerekmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Sorumuz asl\u0131nda:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Ger\u00e7ekten \u0130slam Dinin Demokrasi ile sunulan nedir? Benzerlik ya da kar\u015f\u0131tl\u0131klar\u0131 nelerdir?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Baz\u0131 kesimlerin iddia etti\u011fi gibi, Demokrasi dinsizlik midir?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ya da ba\u015fka bir iddia ileri s\u00fcren gibi, \u0130slam sadece Demokrasi midir?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130SLAM D\u0130N\u0130:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> \u0130slam dininin ana kayna\u011f\u0131 vahidir! Vahyi etmeyen ve ondan istifade eden ise kabul edilen ak\u0131ld\u0131r, ona \u00f6l\u00e7\u00fc kazand\u0131ran ise vicdand\u0131r!<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu durumu bize \u00f6\u011fretende, g\u00f6sterilen de Kur&#8217;and\u0131r. Vahyin ve akl\u0131n hedefi ise d\u00fcnya ve ahiret mutlulu\u011fudur. Madde ve maneviyat\u0131n birlikte denge i\u00e7erisinde tutulmas\u0131 ve ya\u015fat\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam&#8217;\u0131n bir din ve inan\u00e7t\u0131r, onun insan hayat\u0131na ili\u015fkin, maddi, manevi ve ruhsal perspektifleri vard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam&#8217;\u0131n y\u00f6netim bi\u00e7imlerine ili\u015fkin tam ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir sistem \u00f6nerisini s\u00f6ylemek ve bu sistemden s\u00f6z etmek do\u011fru de\u011fildir. B\u00f6ylesi bir sistem iddia etmek, Kur&#8217;an&#8217;\u0131n her zaman \u00fcst\u00fcnde oldu\u011fu hakikatininde da reddedilmesidir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Peygamberin ard\u0131ndan Emevilerin ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda y\u00f6netim bi\u00e7imi ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda sasani, bizans ve Araplar\u0131n kendi \u00f6rf ve adetlerinden olu\u015fturulan ulusal bir y\u00f6netim bi\u00e7imi olu\u015fturulduklar\u0131 ve bunu \u0130slam diye uygulad\u0131klar\u0131 ise su g\u00f6t\u00fcrmez bir ger\u00e7ektir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Her ne kadar y\u00f6netimsellik ve bak\u0131m d\u00fczenlemeye ili\u015fkin olsa da, Kur&#8217;an&#8217;\u0131n birka\u00e7 temel ve ilkeden s\u00f6z etmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bunun d\u0131\u015f\u0131ndaki peygamberlerimiz Hz. Muhammed sav in s\u00fcnneti yani uygulamalar, hadisleri ve s\u00f6zleri de mevcuttur.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Medine vesikas\u0131 Medine de ki k\u0131sa bir d\u00f6nem y\u00f6netim bi\u00e7iminin yaz\u0131m\u0131 ve yasa olarak elimizde mevcut olana kadar mevcuttu. Fakat her ne hikmetse bu vesika hi\u00e7bir d\u00f6nemde incelenmeden \u00f6rt\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu vesika da ki e\u015fyalar, Kur&#8217;an da ki y\u00f6netim ilkelerine tamamen mutabakt\u0131rlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu belgede M\u00fcsl\u00fcmanlardan muhacirler ve ensarlar, m\u00fc\u015frikler ve yahudiler tek \u00fcmmet diye adland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve her kes kendi i\u00e7 i\u015flerinde serbest b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Peygamberin sonraki d\u00f6nemlerde ise; y\u00f6netim saltanat ve sultanl\u0131k birimleri geli\u015fmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">DEMOKRAS\u0130:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Bir y\u00f6netim bi\u00e7imidir: Toplumun kendi kendini y\u00f6netme kurallar\u0131d\u0131r. Bu y\u00f6netim bi\u00e7iminin verileri elde edilen tecr\u00fcbi olaylardan elde edilmi\u015f bir y\u00f6netim sistemidir. D\u00f6nemin ve insanlar\u0131n kalk\u0131nmas\u0131na g\u00f6re geli\u015fme g\u00f6stermi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Demokrasi Helence bir s\u00f6zc\u00fckt\u00fcr, <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">DEMOS<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Toplum, <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">KRAT\u0130A<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Y\u00f6netmek demektir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Toplumun kendini y\u00f6nlendirmesi anlam\u0131ndad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">K\u0131sa ve \u00f6zcesi: Demokrasi bir din de\u011fil, insan\u0131n akl\u0131n\u0131n ve deneyimlerinin bir arada ya\u015famak i\u00e7in ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f oldu\u011fu bir y\u00f6netim bi\u00e7imidir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u015eimdi demokrasinin politikalar\u0131n\u0131 ve Kur&#8217;an da ki y\u00f6netim merkezlerini kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 bir bi\u00e7imde ele al\u0131p \u00f6nce demokrasi ilkelerine bakal\u0131m:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<ol>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Toplumun b\u00fct\u00fcn kesimleri y\u00f6netime ili\u015fkin i\u015flerde sorumluluk almal\u0131 ve kat\u0131l\u0131m sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu manada; fakir zengin, okumu\u015f okumam\u0131\u015f, kad\u0131n erkek, gen\u00e7 ya\u015fl\u0131, toplum b\u00fct\u00fcn ak\u0131ll\u0131 bali\u011f olanlar\u0131n, y\u00f6netime kat\u0131lma sa\u011flama haklar\u0131 ve sorumlular\u0131 vard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Se\u00e7im \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinde \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ilkesi. Hakim, Mahk\u00fcm, zengin fakir, kad\u0131n erkek ve ya\u015fl\u0131 gencin oy hakk\u0131 ayn\u0131 de\u011ferdedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131n garanti \u015firketlerini toplamak. (Milli, k\u00fclt\u00fcrel, etnik, dini ve mezhebi az\u0131nl\u0131klar gibi)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Buna g\u00f6re \u00e7o\u011funluk y\u00f6netici olabilir, ancak az\u0131nl\u0131klar\u0131n haklar\u0131 konusunda haks\u0131zl\u0131k yap\u0131lamaz ve temel haklar baz\u0131nda onlara tahakk\u00fcm edemez.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler garantisi olarak al\u0131nabilir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Yasalar kar\u015f\u0131s\u0131nda her kes ve ayn\u0131 muameleye tabidir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu be\u015f ilke Demokrasinin esaslar\u0131n\u0131 olu\u015fturur.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130SLAM D\u0130N\u0130N Y\u00d6NET\u0130ME \u0130L\u0130\u015eK\u0130N \u0130LKE VE PRENS\u0130PLER\u0130<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Yukar\u0131da \u0130slam\u0131n bir \u0130nan\u00e7 ve din oldu\u011funu belirtmi\u015ftik. Demokrasinin ise bir y\u00f6netim bi\u00e7imi oldu\u011funu a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131k.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam&#8217;\u0131n ana kayna\u011f\u0131 Kur&#8217;an \u015fu ilkleri y\u00f6netimlik ile ilgili bizde aktar\u0131lmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<ol>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Hakkaniyet<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Adalet<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Me\u015fveret (\u0130sti\u015fare)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ehliyet (Y\u00f6netme \u00f6zelli\u011fi ve yetene\u011fi olanlar. Uzman ki\u015filer)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Merhamet (vicdanl\u0131 olabilmek)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam&#8217;\u0131n ana ak\u0131mda (Kur&#8217;an ve S\u00fcnnet) y\u00f6netimle ilgili ve \u00f6zellikle toplumsal y\u00f6netimle kapsaml\u0131 \u00f6zet bir veri yoktur. Sonraki d\u00f6nemlerde Kur&#8217;an, s\u00fcnnet, icma, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma ve (mesalihul-mursel) toplumsal \u00e7\u0131kar ad\u0131 alt\u0131nda baz\u0131 kaynaklar referans olarak ele al\u0131narak ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n tarihte b\u00f6ylesi bir y\u00f6netim bi\u00e7imi uygulanmaktad\u0131r. Bu y\u00f6netim bi\u00e7imi ise \u0130ktidardakilerini koruyan, teban\u0131n can ve mal\u0131n\u0131 kendisine ait g\u00f6ren, kendisini amelde Allah&#8217;\u0131n yerine koyan, bazen kendilerine Allah&#8217;\u0131n g\u00f6lgesi deme cesareti g\u00f6steren, bazen y\u00f6neticinin kendisini masum ve g\u00fcnahs\u0131z reklam eden bir y\u00f6netim mefkuresi olagelmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Peygamberin Medine vesikas\u0131n\u0131n tam z\u0131dd\u0131 olan bir y\u00f6netim bi\u00e7imi M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f ve Hilafet ad\u0131 alt\u0131nda saltanat ve \u015fa\u015fafatla s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<ol>\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130lke<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Hakkaniyet ilkesi:<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> s\u00f6zl\u00fckte; ger\u00e7ek do\u011fru, sabit, esas ve mahiyet gibi anlamlara gelen hakikat uygulamalar\u0131, felsefe, mant\u0131k, kelam ve ihsan bilim dallar\u0131nda farkl\u0131 anlamlarda da kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Seyyit \u015eerif C\u00fcrcani, hakikati kesinlikle sabit olan \u015fey \u015feklinde tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Hak ayn\u0131 zamanda Allah&#8217;\u0131n \u0130simlerinden biridir. Hak her \u015feyi hikmetin izledi\u011fi gibi yaratt\u0131\u011f\u0131ndan Allah bir Hak ta denmi\u015ftir. Hakikatin k\u0131s\u0131tlanm\u0131\u015f bat\u0131l, Hakk\u0131n par\u00e7alanm\u0131\u015f ise delalet olarak s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Hukuksal d\u00fc\u015f\u00fcnme y\u00f6ntemlerinin temel unsurlar\u0131 aras\u0131nda yer alan hakkaniyet <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201cadil d\u00fc\u015f\u00fcnme y\u00f6ntemi<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> \u201d veya adaletsizliklere tepki g\u00f6steren hukuk duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerine i\u015faret eder. Hukuk kural\u0131n\u0131n ve sembol\u00fcn hukuki a\u00e7\u0131dan de\u011fer ta\u015f\u0131yan anlam\u0131n\u0131n belirlenmesi ve a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturulmas\u0131 olarakta tarif edilir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ilkemizde y\u00fcksek sorumluluk anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 ve hayatta hassas davranmay\u0131 da g\u00f6rev olarak y\u00fckler. Ahiretteki hesab\u0131n\u0131n mutlaka g\u00f6r\u00fclebilece\u011fini bize \u00f6\u011fretir. Bundan dolay\u0131 Peygamberler bu ilke \u00fczerinden \u00f6nderlik yapm\u0131\u015flard\u0131r. Y\u00f6neticilikle me\u015fgul olanlar\u0131n bu ilke \u00fczerinden i\u015flerini yapmalar\u0131 bizde tembihlemi\u015flerdir. Hakkaniyet \u015funu emr eder; asla hakkaniyetin d\u0131\u015f\u0131nda y\u00f6nnetiklerinize ve \u00e7evreye davranmay\u0131n\u0131z. Hakkaniyetin \u00e7izgisinden \u015fa\u015fmay\u0131n\u0131z, insan olabilmenin yegane erdemi, hakkaniyet \u00fczerine ya\u015fam\u0131 takipe edenlerdir der. Toplumsal y\u00f6netimin yap\u0131labilmesi ancak hakkaniyetin vuku bulmas\u0131 ile g\u00fczelle\u015febilir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ayet kerimeler ve peygamberlerin uygulamalar\u0131 bize hakkaniyetin inceliklerinden bir \u00e7ok \u00f6rnek sunar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00d6rne\u011fin:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">R\u00fc\u015fd\u00fcne eriinceye kadar yetimin mal\u0131na, onun iyili\u011fine olmad\u0131k\u00e7a el s\u00fcrmeyin. \u00d6l\u00e7\u00fc ve tart\u0131y\u0131 hakkaniyetle yap\u0131n. Biz herkesin ancak g\u00fcc\u00fcn\u00fc yetti\u011fi kadar\u0131n\u0131 y\u00fckleriz. S\u00f6z s\u00f6yledi\u011finiz zaman, yak\u0131nlar\u0131n\u0131z hakk\u0131nda bile olsa, hakkaniyetli olun. Allaha&#8217;a verdi\u011finiz s\u00f6z\u00fc tamamlamak yerine de\u011fi\u015ftirin. \u0130\u015fte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct alas\u0131n\u0131z diye Allah boyutunda bunlar\u0131 g\u00f6receksiniz. <\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(Enam, 152)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Yaratt\u0131klar\u0131m\u0131z aras\u0131nda hakka g\u00f6t\u00fcren ve o yolda adil davranan bir topluluk da vard\u0131r.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Araf181)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130\u015fte bunun i\u00e7in sen \u00e7a\u011fr\u0131na devam et ve emrolundu\u011fun gibi hakkaniyet \u00e7izgisini s\u00fcrd\u00fcr. bunlar\u0131n arzular\u0131na uyma ve \u015f\u00f6yle de: &#8220;Ben Allah&#8217;\u0131n indirdi\u011fi b\u00fct\u00fcn kitaplara iman etme ve bana aran\u0131zda adil davranmam emredildi. Allah bizim de rabbimiz, size rabinizdir. Bizim \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z bize sizin s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131z boyutu. Sizinde bizim aram\u0131zdaki ili\u015fkiler yok. Allah hepimizi bir araya getirir. Ancak O&#8217;nad\u0131r.&#8221;<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (\u015euara 15)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Allah, din konusunda sava\u015fmayan ve sizi yurtlar\u0131n\u0131zda ortaya \u00e7\u0131kanlarla iyi ili\u015fkiler i\u00e7inde olman\u0131z\u0131 ve onlara adaletli davranman\u0131z\u0131 yasaklamaz. Allah&#8217;\u0131n adaletli olanlar\u0131 elbette sever.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (M\u00fcmtehinne, 8)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><b><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Hak sahibine para ver.\u201d<\/span><\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Buhari, Savm, 51)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i>\u00a0<\/i><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Hakkaniyet Y\u00f6netimine aday olanlarda aranan bir ilke oldu\u011fu gibi se\u00e7enler ve r\u0131za g\u00f6sterenlerde <\/span><\/span><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span lang=\"tr-TR\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">,<\/span><\/span><\/span><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> bu ilke \u00fczerinde hareket ederler. Yani y\u00f6neticiler, y\u00f6netmeyi kendi yetenekleri ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fckleri ile hak de\u011ferleri ile sa\u011flarlar. Her hak sahibinin paras\u0131n\u0131 iade etti\u011fi gibi, hakkaniyetten, her ne olursa olsun asla taviz vermemelidirler.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130lke<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Adalet \u0130lkesi:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">B\u00fct\u00fcn peygamberlerin risalet vazifeleri ve risalet g\u00f6revleri Kur&#8217;an&#8217;da anlat\u0131l\u0131rken en \u00e7ok bu \u00fczerinde prensipte durulmakta ve peygamberlerin asl\u0131 vazifelerinin bu k\u0131s\u0131mda hayatta kalmak oldu\u011fu vurgulanmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an&#8217;da insanl\u0131k iyiler ve k\u00f6t\u00fcler diye, iki k\u0131sma ayr\u0131lmaktad\u0131r. \u0130nsano\u011flunun aray\u0131\u015flar\u0131 ve b\u00fct\u00fcn \u0130lahi vahiler; adaleti tesis etme, d\u00fcnya ve ahiretin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7inde ya\u015fanabilmesine y\u00f6nelik hedef hedefe ve onlar\u0131n insan\u0131n ya\u015fam\u0131na yerle\u015fmesine y\u00f6neliktir. Bu bireylerin bireylerin ve toplumlar\u0131n ba\u015fat karekteri haline gelebilmesi i\u00e7in peygamberler m\u00fccadele etmi\u015fler. \u0130nsanl\u0131k tarihi d\u00fczenli, b\u00fct\u00fcn peygamberlerin bu geli\u015fmelerin tecellisi i\u00e7in bireye, topluma ve b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011fa uygulanabilmesi i\u00e7in cihad edip \u00e7abalad\u0131klar\u0131n\u0131 Kur&#8217;an bize haber vermektedir<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bir hadisi Kutsi de:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Sa\u00eed \u0130bni Abd\u00fclaziz&#8217;in Reb\u00eea \u0130bni Yez\u00eed&#8217;den; Reb\u00eea&#8217;n\u0131n Eb\u00fb \u0130dr\u00ees el-Havl\u00e2n\u00ee&#8217;den, onun Eb\u00fb Zer C\u00fcndeb \u0130bni C\u00fcn\u00e2de <\/span><\/span><\/span><\/span><em><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">rad\u0131yallahu anh&#8217;den<\/span><\/span><\/span><\/span><\/em><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ; Eb\u00fb Zer&#8217;in Neb\u00ee\u00a0 <\/span><\/span><\/span><\/span><em><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">sallallahu aleyhi ve sellem&#8217;den<\/span><\/span><\/span><\/span><\/em><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ; onun da Allah Teb\u00e2reke ve Te\u00e2l\u00e2 hazretlerinden rivayet etti\u011fine g\u00f6re Allah Te\u00e2l\u00e2 \u015f\u00f6yle buyurdu: \u201c <\/span><\/span><\/span><\/span><b><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kullar\u0131m! Ben zulmetmeyi kendime haram k\u0131ld\u0131m. Onu sizin aran\u0131zda da haram k\u0131ld\u0131m. Art\u0131k birbirinize zulmetmeyiniz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/b><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Bu \u015fekilde kullan\u0131lan onlarca ayeti kerime zaten Kur&#8217;an da da mevcuttur.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Adalet nedir?<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Ferdi ve ictimai (toplumsal) olu\u015fumda d\u00fczen dirli\u011fi, hakkaniyet ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler ilkelerine uygun ya\u015famay\u0131 sa\u011flayan kay\u0131tl\u0131 ve vicdani erdemdir. <\/span><\/span><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Adalet<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> &#8216;davran\u0131\u015f ve karar vermede do\u011fru ve net davranmak, hakka g\u00f6re h\u00fck\u00fcm ve karar vermek, e\u015fit olmak e\u015fit yapmak.Allah i\u00e7in da\u011f\u0131tmak ko\u015fmamak&#8217; gibi anlamlara gelen bir masdar-isimdir. Ayn\u0131 k\u00f6kten t\u00fcretilen bir masdar isim-olan ve \u201eorta yol, istikamet, e\u015f, benzer, misli bir \u015feyin bedeli\u201c gibi anlam i\u00e7eren adl, s\u0131fat olarak kesinti ise <\/span><\/span><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">adil<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ile e\u015f anlaml\u0131 olup, Allah&#8217;\u0131n yine adl ad\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><em> <span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Adalet anlay\u0131\u015f\u0131; Kur&#8217;an-\u0131 Kerimde ve Resulullah sav&#8217;in hadislerinde en \u00e7ok \u201cd\u00fczen, denge, denklik, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler, \u00fclkelere uygun karar verme, do\u011fru yol ve y\u00f6ntem izleme, takvaya y\u00f6nelme, d\u00fcr\u00fcstl\u00fck, kay\u0131tl\u0131l\u0131k\u201d gibi anlamlarda kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/em><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Yukar\u0131daki a\u00e7\u0131klamay\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirme projemiz ve Peygamberlerin g\u00f6nderilme ama\u00e7lar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirme \u00e7abam\u0131z\u0131n adaleti yerle\u015ftirme ayeti celilesinin \u00f6\u011f\u00fcn\u00fc \u015f\u00f6yledir:<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ve biz peygamberlerimizi a\u00e7\u0131k delillerle g\u00f6nderdik ve insanlar aras\u0131nda adaleti tesis etme (yerine getirmeleri) i\u00e7in beraberliklerinde kitap ve mizan\u0131 indirdik.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Hadid 25)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayeti kerime sadece Muhammed sav ile ilgili bir emir ve kesinlik belirtmiyor, ayn\u0131 zamanda b\u00fct\u00fcn peygamberlerin g\u00f6nderili\u015f ve g\u00f6revlendirme ama\u00e7lar\u0131n\u0131 da net olarak g\u00f6steriyor. Dinlerin ve onun \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yapan Peygamberlerin, esas vazifeleri adaleti tesis etmedir, mutlak amac\u0131 netle\u015ftirir. Allah; Din ad\u0131na yap\u0131lan b\u00fct\u00fcn \u00e7a\u011fr\u0131lar ve amellerin adil adaleti \u015femas\u0131, Bu ayete g\u00f6re dindarlar\u0131n esas\u0131 ve \u015fa\u015fmaz hedef adaleti oluyor.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Muhakkak ki Allah adaleti, ihsan\u0131, akrabaya kar\u015f\u0131 c\u00f6mert olmay\u0131 emreder; hayas\u0131zl\u0131\u011f\u0131n k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve zorbal\u0131\u011f\u0131 yasaklar. \u0130\u015fte Allah, akl\u0131n\u0131z\u0131 ba\u015f\u0131n\u0131za al\u0131yorsunuz diye size b\u00f6yle \u00f6\u011f\u00fct veriyor.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Nahl 90)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Dikkat edilirse bu ayeti celilede her t\u00fcrl\u00fc zorbal\u0131\u011f\u0131n ve k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn Allah ad\u0131na yasakland\u0131\u011f\u0131, yani haram oldu\u011fu ve adaletin ise emir sigas\u0131 ile mutlakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131l\u0131yor. Allah ona inanlara adaleti mutlak emir olarak g\u00f6stermektedir.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ey iman edenler! Kendinizin veya anne baban\u0131z\u0131n ve akraban\u0131z\u0131n aleyhine bile olsa adaleti ayakta tutun.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Nisa-135)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayette; Ki\u015fi olarak bizlerin en yak\u0131nlar\u0131m\u0131z olan ebeveynlerinin, akrabalar\u0131n\u0131n, zenginlerin, g\u00fc\u00e7l\u00fclerin ve onun kesin aleyhine dahi olsa, adaletten \u015fa\u015fmamam\u0131z\u0131n gereklili\u011fi vurgulan\u0131yor.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an&#8217;\u0131n perakende ayetleri ile adaleti yerine getirmeyi bir sorumluluk ve g\u00f6rev olarak \u00f6n\u00fcm\u00fcze ortaya koyuyor.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Adalet \u00f6devi ve ilkesini, hayat\u0131na hakim k\u0131lacak ka\u00e7 ehli \u0130slam bireyin yada toplumun \u0130slam, diyarlar\u0131nda ve insanl\u0131k aleminde mevcut mu? Neden biz M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda bu ilk ayda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f ve hi\u00e7 kimsenin ilgisini \u00e7ekmiyor?<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an adil davrananlar\u0131n, adeletli davran\u0131\u015f ve ya\u015fam tarz\u0131n\u0131n azametinden ve bireylerin bize haber verir. Adalet i\u00e7in m\u00fccadeleyi y\u00fcr\u00fctenler vahyi anlam\u0131\u015f olan ve kamil insan olma yolunda y\u00fcr\u00fcyen insanlar\u0131n elinde Kur&#8217;an&#8217;\u0131 bug\u00fcn a\u00e7\u0131kl\u0131yoruz.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ey iman edenler! Allah i\u00e7in hakk\u0131 ayakta tutun, adaletle g\u00f6stergelik eden kimseler olun. Herhangi bir toplulu\u011fa ait olan, size adaletsiz davranmaya itmesin. Adaletli olun; bu, takvaya daha yak\u0131n. Allaha kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011funuzu yerine koyun. Allah&#8217;\u0131n varl\u0131\u011f\u0131ndan haberdard\u0131r.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Maide-8)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczde s\u00fcrekli bir bi\u00e7imde dillere dolanan ve dillerden d\u00fc\u015fmeyen <\/span><\/span><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201ctakva\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> sisteminde bu ayetteki anlam\u0131; adaletli ya\u015fam oldu\u011fu hakikattir. Adaletli olaylar\u0131n takvaya yak\u0131nl\u0131k oldu\u011funu g\u00fcn\u00fcm\u00fczde bildiren bu ayet, neden hep g\u00f6rmezden geliniyor? Adalet i\u00e7in m\u00fccadele edenler, Allah&#8217;\u0131n sevgisine mazhar olurlar. Takva ad\u0131 verilen \u015feyin bir sufizm ya\u015fam bi\u00e7imi olmad\u0131\u011f\u0131, devletin, toplumun, \u00e7evre ve hayata, adalet \u00fcl\u00e7\u00fclerini oturtmak ve adalet i\u00e7in m\u00fccahede etmek oldu\u011fu anlat\u0131l\u0131yor.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Rabbinin s\u00f6z\u00fc, do\u011fruluk derecesi da, adalet derecesi da tamamlanm\u0131\u015ft\u0131r. O&#8217;nun kopyalar\u0131 de\u011fi\u015ftirilemez. O, i\u015fitendir, bilendir. <\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(Enam-115)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an bilgilerinin tamamland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve her \u015feyin g\u00f6r\u00fcn\u00fcr durumda oldu\u011funu g\u00f6sterirken, adalet \u00f6l\u00e7\u00fclerinde Kur&#8217;an da net ve e\u015fkar oldu\u011fu vurgulan\u0131yor.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ne yaz\u0131k ki g\u00fcn\u00fcm\u00fcz iktidarc\u0131 din istismarc\u0131lar\u0131, bu ayetleri takip eden bir bi\u00e7imde \u00e7arp\u0131\u015f\u0131yorlar. Allah&#8217;\u0131n geli\u015fimini tamamlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bug\u00fcnlerde aktarmakta ve kitleleri bu konuda olu\u015fturmu\u015flard\u0131r \u0130slam ile uyutmaktad\u0131rlar. Buna g\u00f6re Allah&#8217;\u0131n yani yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fc tamamlanmam\u0131\u015ft\u0131r. Dolays\u0131 ile, adaleti de onun ad\u0131na birileri iktidar\u0131 ele ge\u00e7irerek kendilerine g\u00f6re tamamlamalar\u0131 gerekmektedir. Bundan sonra daha b\u00fcy\u00fck \u00e7arp\u0131\u015fma ve tahrif hi\u00e7 bir dinde ve be\u015feri ideoljilerde ya\u015fanmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">De ki: \u201cRabbim adaletle uygulanmal\u0131yd\u0131.\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Araf-29)<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an&#8217;\u0131n adale ilkesine g\u00f6re kesin ve tart\u0131\u015f\u0131lmaz bir emirdir! Yani muhkem bir h\u00fck\u00fcmd\u00fcr, ki\u015fiye ve mekana g\u00f6re kal\u0131c\u0131d\u0131r. M\u00fcsl\u00fcman\u0131m diyenler ister se\u00e7ilip ister se\u00e7im olsun bu ilke d\u0131\u015f\u0131nda hareket edenler, Allah&#8217;\u0131n emrine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaktalar. Din ad\u0131na siyaset para kazan\u0131rlar ve teokratik yada sultanl\u0131k la ilgili y\u00f6netim bi\u00e7imlerini savunanlar\u0131n bu ayetlere g\u00f6re, Kur&#8217;an ve Allah la ba\u011flar\u0131 y\u00f6netim bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 yoktur.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bir ka\u00e7 hadisle bu durumu daha anla\u015f\u0131l\u0131r k\u0131lal\u0131m. \u015eunu akl\u0131m\u0131zdan asla \u00e7\u0131karamamal\u0131y\u0131z: Allah Resul\u00fc Kur&#8217;an&#8217;da b\u00fct\u00fcn emirlerini tebli\u011f etti\u011fi gibi, bak\u0131\u015flara da mutlak anlamda bu emirleri uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Allah&#8217;a ve Resul\u00fcne itaat edin ayetleri, bu emirlerin ile ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olacakt\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><b><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00c7ocuklar\u0131n\u0131z aras\u0131nda adaletli davran\u0131n, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131z aras\u0131nda adaletli davran\u0131n.\u201d<\/span><\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Vurgu olu\u015fmas\u0131 diye iki sefer tekrarlanm\u0131\u015f) <\/span><\/span><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(Ebu Davud, Buyu, 80 <\/span><\/span><\/em><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><b>\u00a0 <\/b><\/i><\/span><i><b> <\/b><\/i><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><b><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Hak sahibine para ver.\u201d<\/span><\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Buhari, Savm, 51)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(Herhangi bir konuda) <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><b><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">hakemlik yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman adil olun.\u201d <\/span><\/span><\/b><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(Taberani, el-Mu&#8217;cemu&#8217;l-evsat, IV, 40-41)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b>\u00a0<\/b><\/span><b><\/b><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><b><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Y\u00f6nettikleri insanlara, ailelerine ve yasal olduklar\u0131 ki\u015filere kar\u015f\u0131 adaletli davrananlar, Allah kat\u0131nda, Rahman&#8217;\u0131n yan\u0131nda nurdan minberler \u00fczerinde a\u011f\u0131rlanacaklard\u0131r.\u201d<\/span><\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Nesai, Adabu&#8217;l-kudat, 1)<\/span><\/span><\/em><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i>\u00a0<\/i><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Peygamberin Medine vesikas\u0131 ve onun uygulamalar\u0131n\u0131n adaleti konusunda belgelenmi\u015ftir. Yine veda hutbesi sorumlular\u0131 ve haklar konusunda bizler i\u00e7in birer manifesto durumundad\u0131rlar.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\" lang=\"de-DE\" align=\"justify\"><span style=\"font-family: Times New Roman, serif;\"><em><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an adaletinin peygamberlerin yegane hedefi ve \u00f6zellikleridir. Peygamberler vefat edene kadar: adaletli davranmay\u0131, sosyal, siyasal, k\u00fcresel, toplumsal, bireysel, hayvana ve do\u011faya kar\u015f\u0131 davran\u0131\u015flarda b\u00fcy\u00fck bir duyarl\u0131l\u0131kla uygulam\u0131\u015flar, sorumluluklar\u0131n\u0131 yerine getirmi\u015flerdir.<\/span><\/span><\/span><\/em><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">3. <\/span><\/span><\/b><\/span> <span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130lke<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Me\u015fveret (\u0130sti\u015fare): ilkesi<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kelime anlam\u0131 olarak olu\u015fturulur, m\u00fc\u015favere anlam\u0131na gelen \u0130sti\u015fare Arap\u00e7a k\u00f6kenli bir kavramd\u0131r. \u0130sti\u015fare y\u00f6netim biliminde, ticari alanda ve ki\u015fisel alanda kullan\u0131lan ve sanayi alan\u0131na g\u00f6re anlam y\u00fcklenen bir kavramd\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00d6z\u00fc teorik olarak \u00e7o\u011funlu\u011fun hata yapma ihtimalinin azalmas\u0131ndan hareketle \u00e7o\u011funlu\u011fun gidi\u015fat\u0131n\u0131n do\u011fal sonu\u00e7 do\u011fru, adil ve gidi\u015fatl\u0131 kararlar\u0131n al\u0131nmas\u0131 ama\u00e7lan\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130stisare Arap\u00e7a k\u00f6kenli kelime oldu\u011fu i\u00e7in Araplar isti\u015fareye \u201car\u0131 kovan\u0131ndan bal almak\u201d anlam\u0131n\u0131 da vermi\u015flerdir. Arap\u00e7a gibi zengin dilde kavramlar\u0131n s\u00f6zl\u00fck anlamalar\u0131n\u0131n yan\u0131nda \u0131st\u0131lahi dola\u015f\u0131m da vard\u0131r. Bu isti\u015fare ve \u015fura kavramlar\u0131nda olumlu anlam y\u00fcklenen iki kelimedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">E\u011fer bilmiyorsan\u0131z bilenlere sorun.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Enbiya 7)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayette kullan\u0131lana ve bilenlere g\u00f6re standard\u0131z denilmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Allah&#8217;\u0131n rahmeti sayesinde onlara kar\u015f\u0131 yumu\u015fak oldu. \u015eayet kaba, kat\u0131 kalpli biri olsayd\u0131 \u00e7evresinden da\u011f\u0131l\u0131rlard\u0131. Affetmek, onlar i\u00e7in ba\u011f\u0131\u015flanma dile, i\u015flerinde isti\u015fare et. (Bir konuda) karar verdi\u011fi zaman Allah&#8217;a tevekk\u00fcl et. (Ve onu uygula. \u00c7\u00fcnk\u00fc) Allah, tevekk\u00fcl edenleri sever.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ( <\/span><\/span><\/span><\/span><em><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Al-i \u0130mran 159 <\/span><\/span><\/span><\/span><\/em><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">)<\/span><\/span><\/i><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"> <span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayette<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> \u201cdan\u0131\u015f\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> emir kipinde kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. M\u00fcfessirler m\u00fc\u015favereyi \u201cherhangi bir i\u015f hakk\u0131nda ayr\u0131nt\u0131lar veya o konuda g\u00f6r\u00fc\u015f bildiren kimselerin g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine ba\u015fvuru\u201d olarak kay\u0131tl\u0131yken; \u015euara&#8217;y\u0131 ise<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Listenin kamu g\u00f6revini y\u00fcr\u00fct\u00fcrken isti\u015farede bulunduklar\u0131 ve isti\u015fare sonucunun olu\u015ftu\u011fu ifade \u015feklinde yorumlanm\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Belk\u0131s ve S\u00fcleyman peygamberin hadisesinin anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 neml suresinde, Belkisin bir y\u00f6netici kad\u0131n olarak isti\u015fare ile toplumunu y\u00f6netildi\u011fi anlat\u0131lmaktad\u0131r. Bu \u00f6zelli\u011fin y\u00f6netim i\u00e7in do\u011fru oldu\u011fu vurgulanmaktad\u0131r<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Dedi ki: \u201cEy ileri gelenler<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ! <\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bana bu i\u015fimde d\u00fc\u015f\u00fcncelerinizi se\u00e7ebilirsiniz. Sizden kat\u0131lman\u0131z olmadan kesin bir karar vermeyece\u011fim.\u201d<\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ( <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Neml 32<\/span><\/span><\/i><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> )\u201d<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Zamah\u015feri tefsiri bu ifadenin el feta k\u00f6k\u00fcnden geldi\u011fini belirtir ki Zamah\u015feri tefsiri dil y\u00f6n\u00fcnden muteber ve kaynak bir tefsirdir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00a0&#8221; <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Onlar Rablerinin (iman ve salih amel) \u00e7a\u011f\u0131na icabet ederler, namaz\u0131<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><span style=\"vertical-align: inherit;\"> dosdo\u011fru<\/span><\/i><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> y\u00f6ntemler <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">.<\/span><\/span><\/span><i><\/i><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayette ise direkt olarak g\u00f6r\u00fc\u015f alma ve mutlak isti\u015fareye emir vurgusu yap\u0131lmaktad\u0131r. \u0130slam dinine inanlar\u0131n y\u00f6netim i\u015flerinde isti\u015faresiz i\u015f yapmad\u0131klar\u0131 vurgulanmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><b><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Firavun&#8217;un kavminin ileri gelen konu\u015fmalar\u0131nda, konularda m\u00fczakere edip \u015f\u00f6yle dediler: \u201cBu, ger\u00e7ekten de \u00e7ok mahir, \u00e7ok usta bir b\u00fcy\u00fcc\u00fc!<\/span><\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Araf suresi 109)<\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b>\u00a0<\/b><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Sizi yurdunuzdan \u00e7\u0131karmak istiyor.\u201d Firavun, \u201cPeki ne buyurursunuz?<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(Araf 110)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #0a0a0a;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">ayette yine isti\u015fareye yap\u0131lan at\u0131f \u201cne buyurursunuz (Te&#8217;muruu) ne emredersiniz\u201d olarak kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ebu Hureyre&#8217;den gelen bir rivayette Hz Peygamber \u015f\u00f6yle buyurmu\u015flard\u0131r: <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8220;Emirleriniz sizin hay\u0131rl\u0131lar\u0131n\u0131z zenginlerinizde c\u00f6mertleriniz, i\u015fleriniz de aran\u0131zda \u015fura ile arz\u0131n y\u00fcz\u00fc, i\u00e7inden hepiniz daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Emirleriniz \u015ferlileriniz, zenginlerinizde cimrileriniz ise arz\u0131n i\u00e7i, sizin i\u00e7in daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Tirmizi ebu isa) Hadis.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Resulullah sav. <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8220;Allah \u201aa imandan sonra akl\u0131n insan\u0131 sever, ve me\u015fveretten m\u00fcsta\u011fni kalmamkt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc d\u00fcnya&#8217;da ehli maruf Ahiret&#8217;te de ehli maruftur; D\u00fcnya da ehli m\u00fcnker Ahiret&#8217;te de ehli m\u00fcnkerdir.&#8221;<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> Buyurmu\u015ftur. (El-Beyhaki)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201e <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Me\u015fveret eden kimse asla kopmaz, bir g\u00f6r\u00fc\u015fle yetinen kimse de mutlu olmaz.\u201c(El-Kudai) \u201eM\u00fc\u015favere etmeyen kavim ancak i\u015flerinin en iyi durumdana eri\u015firler.\u201c<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (\u0130bni-ebu \u015eeybe Musennef)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130sti\u015fareden maksad sadece do\u011fru bilgi sahibi olmak de\u011fildir. Elde edilen do\u011fru miktar\u0131 sa\u011flayan da gereklidir. Zira ancak o zaman isti\u015farenin semeresi sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 olur. \u0130\u015fte bu durumu ifade eden bir nakil \u015fu \u015fekildedir:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Halid ibni Maden Resulullah\u0131n \u015f\u00f6yle nakl eder <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">: \u201cBir adam Hz.Peygamber&#8217;e; fe iza azemte fetewkkel Alel&#8217;lah ayetindeki \u201cazemte\u201d kelimesini sordu? Hz. Peygamber ona ehli<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Rey ile m\u00fc\u015favere etmen sonra da ona tabi olmamas\u0131d\u0131r diye cevaplad\u0131.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Suyuti ed dururul Mensur)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Se\u00e7me ve farkl\u0131 durum bir isti\u015fare durumudur. Birileri y\u00f6netici olmak istemekte iken, di\u011ferleri onu onaylamak yada kab\u00fcl yapma g\u00f6revini yerine getirirler.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Toplumun \u00e7o\u011falmas\u0131 ile se\u00e7ilenler ayn\u0131 zamanda Kur&#8217;ani bir emride yerine getirmi\u015fler.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">4.\u0130lke<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ehliyet \/Liyakat: ilkesi<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Y\u00f6netim i\u015flerinde en \u00f6nemli ilkelerden biride \u00f6zg\u00fcrl\u00fck yani liyakatt\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Y\u00f6neticiler se\u00e7ilirken bu ilkeye dikkat edilmezse, toplumun fesadas\u0131 ve kaosa s\u00fcr\u00fcklenir. Bu fesad sadece o toplum ve toplulukla s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak \u00e7evresini de derinden etkiler.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ayet kerimede \u015f\u00f6yle buyurulur:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Allah boyutu, emaneti ehline vermenizi ve insanlar aras\u0131nda h\u00fck\u00fcmlerinizin ne zaman adaletle h\u00fck\u00fcm verilmesini emr eder. Allah size ne g\u00fczel \u00f6\u011f\u00fctler veriyor. \u015eu anda Allah her \u015feyi i\u015fitmekte, her \u015feyi g\u00f6rmektedir.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Nisa 58)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayetin sebebi nuzulu: Peygamber rehberli\u011finde Mekke kap\u0131lar\u0131nda M\u00fcsl\u00fcmanlara a\u00e7\u0131l\u0131nca peygamber sav kabenin i\u00e7inde ki putlar\u0131 temizletti ve i\u00e7erisinde namaz k\u0131ld\u0131. <\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8220;Ey Ebu Talha o\u011fullar\u0131! Allah Teala&#8217;n\u0131n bu emanetini, s\u00fcrekli kalmak ve d\u00fcr\u00fcst hareket etmek \u00fczere almak \u00fczere al\u0131n\u0131z! Onu, zalim olmad\u0131k\u00e7a hi\u00e7 kimse elinizden alamaz! Bug\u00fcn, iyilik ve ahde vefa g\u00fcn\u00fcd\u00fcr&#8221; buyurdular ve Kabenin anahtar\u0131n\u0131 tekrar Osman bin Talhaya verdi.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (\u0130bn-i Hi\u015fam,)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Senden \u00f6nce de ancak kendilerine vahyetti\u011fimiz kimseleri peygamber olarak g\u00f6nderdik; E\u011fer bilmiyorsan\u0131z bilgi sahibi olanlara sorun.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Enbiya 7 Nahl 43))<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201e <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130\u015f, ehli olmayan ki\u015filere verildi\u011finde, k\u0131yameti bekle, k\u0131yametin kopmas\u0131 pek yak\u0131n.\u201c<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Buhari \u0130lim, 2.)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu hadisinde bug\u00fcnlerde bildirildi\u011fi gibi emanetlerin liyakat sahiplerine verilmemesi sonucu, toplumsal d\u00fczen bozulur, toplumsal hayat alt \u00fcst olur; g\u00fcvensizlik, vefas\u0131zl\u0131k, kadir bilmeyi emaneti tan\u0131ma ve do\u011fruyu koruma biti.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">B\u00f6ylesi bir kaos ortam\u0131nda bireyin, Aile ve toplumun bir k\u0131yameti ve felaketi ya\u015far.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Emanetin, i\u015f ve g\u00f6revin liyakat ve ehliyet sahibi ki\u015fiye verilmemesi durumunda o i\u015fe emanet g\u00f6z\u00fcyle bak\u0131lmaz; o i\u015fin gere\u011finin hakk\u0131yla ve hakk\u0131yla yerine getirilmez. Bu durumda insanl\u0131\u011f\u0131n bilincinin zay\u0131flar\u0131, g\u00fcvensiz ve adalet belgesi; g\u00fcven ve sadakata dayal\u0131 ili\u015fki zedelenir; me\u015fr\u00fbiyet ili\u015fkisinde kay\u0131plar meydana gelir. Daha ileri boyutlarda emanete ihanet edilir hale gelir; bu da toplumsal katk\u0131lar\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r. <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><em><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130\u015f, ehli olmayan ki\u015filere verildi\u011finde, k\u0131yameti bekle, k\u0131yametin kopmas\u0131 pek yak\u0131n.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/em><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> \u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> \u00a0 (Buh\u00e2r\u00ee, \u0130lim, 2.) hadis-i \u015ferifi bunu \u00e7ok g\u00fczel izah etmektedir. Bu hadisin de a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya konuldu\u011fu \u00fczere emanetlerin liyakatli ve ehliyetli ki\u015filere verilmemesi durumunda toplumsal d\u00fczen bozulur, toplumsal hayat alt \u00fcst olur; evrensellik, sadakatsizlik, vefas\u0131zl\u0131k, adaletsizlik ve kahramanl\u0131k yayg\u0131nla\u015f\u0131r; G\u00fc\u00e7l\u00fc olan hakl\u0131, g\u00fc\u00e7s\u00fcz olan haks\u0131z say\u0131l\u0131r. Bu da insan i\u00e7in, fert ve toplum i\u00e7in bir y\u0131k\u0131m, kaos ve k\u0131yamete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm. Y\u00f6neticil\u011fe aday olanlar mutlaka liyakat tecr\u00fcbe testinden sonra g\u00f6revlendirilmelidirler.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00d6rne\u011fin: Bir insan \u00e7ok fazla ibadet ediyor diye y\u00f6netici yap\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Y\u00f6netim bir yetenektir ve liyakat gerektirir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #3b3b3b;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">5. \u0130lke<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Merhamet:ilkesi<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">S\u00f6zl\u00fckte \u201cac\u0131mak, \u015fefkat g\u00f6stermek\u201d anlam\u0131nda masdar, \u201cac\u0131ma duygusu, bu duygunun toplumun yap\u0131lan iyilik, lutuf\u201d anlam\u0131nda isim olarak kullan\u0131lan <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\">merhamet<\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> ve ayn\u0131 m\u00e2nadaki <\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\">rahmet<\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> s\u00f6zc\u00fckleri \u00f6ncelikle Allah&#8217;\u0131n b\u00fct\u00fcn yarat\u0131lm\u0131\u015flara y\u00f6nelik lutuf ve ihsanlar\u0131n\u0131 ifade etmektedir. Bununla birlikte bulunan ve di\u011fer canl\u0131lar\u0131n s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131na kar\u015f\u0131 duyarl\u0131 olmaya ve yard\u0131m etmeye sevkeden ac\u0131ma duygusudur (empatidir). \u0130sl\u00e2m\u00ee kaynaklarda merhamet y\u00f6ntemi genellikle rahmetle elde edilir. Kaynaklarda Allah&#8217;\u0131n rahm\u00e2n ve rah\u00eem isimleri a\u00e7\u0131klan\u0131rken evrendeki b\u00fct\u00fcn olu\u015fumlar gibi insanlarda merhamet duydu\u011fun da Allah&#8217;\u0131n insanl\u0131\u011fa lutfu oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir (mesel\u00e2 bk. <\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Fahreddin er-R\u00e2z\u00ee, <\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><span style=\"vertical-align: inherit;\">Mef\u00e2t\u00ee\u1e25u&#8217;l-\u0121ayb<\/span><\/i><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> , I, 166-171; <\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><span style=\"vertical-align: inherit;\">Lev\u00e2mi\u02bfu&#8217;l-beyyin\u00e2t<\/span><\/i><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> , s. 119).<\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><b><\/b><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><b><\/b><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><i><\/i><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\">\u00a0<\/span><\/span><i><\/i><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #494d55;\"> <span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Gazal\u00ee bir anlamda ger\u00e7ek anlamda merhametli denilebilmesi, dolay\u0131s\u0131yla ac\u0131 duyman\u0131n ahl\u00e2k\u00ee bir de\u011fer ta\u015f\u0131mas\u0131 i\u00e7in onun ac\u0131 verdi\u011fi ki\u015finin ihtiyac\u0131 olan g\u00fcc\u00fcn g\u00fcc\u00fcnde kar\u015f\u0131lamas\u0131, bunu da h\u00fcr iradesiyle yapmas\u0131 gerekti\u011fini belirtir (<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><i><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> el-Ma\u1e33\u1e63ad\u00fc&#8217;l-esn\u00e2<\/span><\/span><\/i><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> , s. 38). Hemen b\u00fct\u00fcn tariflerinde ac\u0131ma, yufka y\u00fcreklilik (rikkat\u00fc&#8217;l-kalb), ilgi ve \u015fefkat (teattuf, in&#8217;it\u00e2f), elem duyma (teell\u00fcm) gibi kavramlarla psikolojik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na vurgu yap\u0131lan merhamet, insanlar\u0131n aralar\u0131ndaki duygu birli\u011finin, dayan\u0131\u015fma ve payla\u015fman\u0131n ba\u015fta gelen anlamlar\u0131ndan bahsedilmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem&#8217;de merhametli bir \u00e2yette var (el-Beled 17)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Sonra iman edip birbirlerine sabri tavsiye edenlerden ve ac\u0131may\u0131 (Merhameti) \u00f6\u011f\u00fctleyenlerden olmakt\u0131r.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Rahmet oranlar\u0131 ise toplam 114 defa tekrarlanm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca 260 kadar \u00e2yet Allah&#8217;\u0131n rahm\u00e2n ve rah\u00eem isimleriyle ayn\u0131 k\u00f6kten olan \u00e7e\u015fitli fiil ve isimlerle yer almakta, bu \u00e2yetlerin b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131nda Cen\u00e2b-\u0131 Hakk&#8217;\u0131n insanlara ve di\u011fer varl\u0131klara y\u00f6nelik lutuf ve ihsan s\u00f6zlerinden verilmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Baz\u0131 ayetlerde merhamet insanlar\u0131n aras\u0131nda ac\u0131 hissetti\u011fini ve bu duygudan kaynaklanan iyili\u011fini ifade etmektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bir M\u00fcmin tedavisine ba\u015flarken rahman olan Allah&#8217;\u0131n ad\u0131 ile diye ba\u015flar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Biz M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ibadeti g\u00fcnde 5 vakit ve 17 rekat olarak bilinmektedir. Onu Namaz k\u0131lan M\u00fcsl\u00fcman; g\u00fcnde en asgari 17 defa Allah&#8217;\u0131n Rahman ve Rahim <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">(O, Rahman ve Rahimdir)<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Fatiha \/2) olan \u0130smini tekrarlamak gerekiyordu.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu ayetler ve Kur&#8217;an peygamberimizin merhamet ahlak\u0131n\u0131 anlatmaktad\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Peygamberimizin merhameti i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fc kadar akatar\u0131lan hadislerinden bir ka\u00e7\u0131:<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Bu, Allah&#8217;\u0131n kullar\u0131n\u0131n kalplerine yerle\u015ftirdi\u011fi merhamettir ve Allah, ancak merhametli kullar\u0131na rahmet eder.\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (M\u00fcslim, Cenaiz, 11; Buh\u00e2r\u00ee, Merd\u00e2, 9)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8221; <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ben lanet\u00e7i olarak g\u00f6nderildim. Ben ancak rahmet olarak g\u00f6nderildim.&#8221;<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (M\u00fcslim, Birr, 87)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ben bazen uzatmak plan\u0131yla namaza ba\u015flar\u0131m. Fakat bir \u00e7ocu\u011fun a\u011flay\u0131\u015f\u0131n\u0131 duyar ve annesinin ona d\u00fc\u015fk\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnden dolay\u0131 namaz\u0131 k\u0131sa s\u00fcre ay\u0131r\u0131r\u0131m.\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (M\u00fcslim, Sal\u00e2t, 192)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8221; <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">M\u00fcminler ili\u015fkilerini sevmede, karde\u015f merhamet etmede ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 \u015fefkat g\u00f6stermede tek bir v\u00fccut \u015feklidir. O v\u00fccudun bir organ\u0131 ac\u0131 \u00e7ekti\u011finde, b\u00fcy\u00fcme di\u011fer organlar\u0131 da uykusuzluk ve y\u00fcksek ate\u015fle bu ac\u0131y\u0131 payla\u015f\u0131rlar.&#8221;<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (M\u00fcslim, Birr ve S\u0131la, 66; Buh\u00e2r\u00ee, Edeb, 27)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Merhamet, ancak kat\u0131 kalpli kimselerden \u00e7ekilip al\u0131n\u0131r.\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Eb\u00fb Davud, Edeb, 58; Tirmiz\u00ee, Birr ve S\u0131la, 16)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00a0\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Merhametlilere Rahman merhamet eder. Siz \u00f6l\u00fcmlere merhamet edin ki g\u00f6ktekiler de size merhamet etsin!\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Tirmiz\u00ee, Birr ve S\u0131la, 16; Buh\u00e2r\u00ee, Edeb, 13)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201c <\/span><\/span><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Merhamet edin ki, size de merhamet edilsin. Ba\u011f\u0131\u015flay\u0131n ki, Allah da sizi ba\u011f\u0131\u015flas\u0131n.\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #333333;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Ahmed b. Hanbel, M\u00fcsned, II. 219)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130lahi vahyi ve Peygamberler: kat\u0131, zalim ve merhametsiz olarak dola\u015fan ve topluma y\u00f6neticilik yapanlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda dikilmi\u015f ve m\u00fccadele edenler g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Merhamet vicdanl\u0131d\u0131r! Herkonuda merhametli bir ya\u015fam in\u015fa eden peygamberler, rehberleri toplumlar\u0131 y\u00f6netirken o birikimli merhamet ile y\u00f6netmi\u015f ve zay\u0131flara kar\u015f\u0131 merhamet yapmay\u0131 insani bir erdem olarak g\u00f6stermi\u015flerdir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an anlat\u0131m\u0131 ile; Calut, Firavun, Nemrut ve Mekkeli M\u00fc\u015frik ho\u015fg\u00f6r\u00fcn karekterleri merhametten yoksunluk ve azg\u0131nl\u0131k olarak bizde kavrat\u0131lmaktad\u0131r. Merhametten uzakla\u015fmak Allah&#8217;tan peygamberlerden ve inan\u00e7tan uzakla\u015fmakt\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Y\u00f6netici: y\u00f6netilenlerin toplumun biyolojik, ekonomik, ilmi, g\u00fcvenlik gibi, geli\u015fme ve ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lama durumunda olamal\u0131lar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam Peygamberi: <\/span><\/span><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u201cKom\u015fusu a\u00e7 iken tok olan bizden de\u011fildir\u201d<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> der. \u00c7\u00fcnk\u00fc Peygamber ve d\u00fcr\u00fcst M\u00fcminler b\u00f6yle yaparlar. Topluma y\u00f6neticilik yapanlar bu ilkeyi hayatlar\u0131na hakim olduklar\u0131nda ancak toplumsal refah ve huzura kavu\u015fabilirler.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"color: #494d55;\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Allah Rahman ve Rahimdir, B\u00fct\u00fcn Peygamberlerde beraber ya\u015fam\u0131\u015flar ya\u015fayanlara merhametli davranm\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ey iman edenler! Allah&#8217;a itaat edin, peygambere itaat edin, sizden olan y\u00f6neticilere de itaat edin. E\u011fer bir hususta anla\u015fmazl\u0131\u011fa d\u00fc\u015ferseniz, Allah&#8217;a ve ahirete ger\u00e7ekten ula\u015fm\u0131\u015fsan\u0131z onu Allah&#8217;a ve peygambere g\u00f6t\u00fcr\u00fcn. Bu elde edilecek sonu\u00e7 a\u00e7\u0131s\u0131ndan hem hay\u0131rl\u0131d\u0131r hemde en g\u00fczeldir.<\/span><\/span><\/b><\/span><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"> (Nisa\/59)<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Kur&#8217;an\u00ee ilkeler ve peygamberlik uygulamalar\u0131, y\u00f6netim ve y\u00f6neticilik konusunda bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na inanmalar\u0131na kavratmaktad\u0131rlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ayetten olan demek; y\u00f6neticilik yapanlar\u0131n sizin gibi bir ya\u015fam benimseyenleri ve yard\u0131m hemhal olanlar demektir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam ad\u0131na y\u00f6netici olan T\u00fcrk, Arap, Fars ve di\u011fer milletlerden oldu\u011fu halde, y\u00f6netilenler K\u00fcrt yada ba\u015fka milletler. Y\u00f6neticiler dini ve mukaddesat\u0131 satarak milleti aldadarak zenginle\u015firler. Y\u00f6netilenler ise yoksulluk seviyesinde sefalet i\u00e7erisnde ya\u015famaya mahkum edilirler. Y\u00f6netenler ve \u00e7evreleri en iyi okullarda okurlar. Y\u00f6netilenler ise okur yazar dahi olamazlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Y\u00f6neticiler ve \u00e7evreleri g\u00fcvenlik ve emniyet i\u00e7erisinde ya\u015fayanlar. Y\u00f6netilenler ise her t\u00fcrl\u00fc tehlike ile i\u00e7 ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrler. Sa\u011fl\u0131k ve ya\u015fam standartlar\u0131n\u0131n en uygun olanlar\u0131n\u0131 kullanan y\u00f6netimler, y\u00f6netimlerine ise \u00f6l\u00fcm\u00fc reva g\u00f6r\u00fcrler<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130ktidarc\u0131 dincilik bu anlam\u0131 ile ta\u011futluktur, zorbal\u0131kt\u0131r, sultanl\u0131kt\u0131r, l\u00fcks ve yoz ya\u015famd\u0131r, \u015fa\u015fafatt\u0131r, h\u00fck\u00fcmdarlar ve y\u00f6netilenleri manip\u00fcledir, s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve y\u0131k\u0131md\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">B\u00fct\u00fcn bu bilgiler ve de\u011ferlendirmeler, asl\u0131nda \u0130slam&#8217;\u0131n padi\u015fahl\u0131\u011f\u0131 ve iktidar dincili\u011fi taraf\u0131ndan tamamen yeniden ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 da g\u00f6stermektedir.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam y\u00f6netim ve y\u00f6neticilik anlam\u0131nda en fazla Demokrasiye yak\u0131n tezimizin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinde ortaya \u00e7\u0131kma.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u00d6zet \u00f6rnekleme:<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">-Herkes y\u00f6netim sistemine kat\u0131lmal\u0131d\u0131r=Onlar birbirine bakarlar ayeti ve peygamber uygulamalar\u0131.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8211; E\u015fitlik ilkesi=B\u00fct\u00fcn insanlardakiler bir tara\u011f\u0131n di\u015fleri gibi Hz Muhammed.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n\u0131n garanti\u201d la\u0131nmas\u0131=Etnik kimlikleri ve dilleri ayet ve Allah\u2019\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 olarak belirtiler. \u0130nan\u00e7 \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ak\u0131\u015flarda sa\u011flan\u0131r.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">-Temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler garantisi al\u0131n\u0131r= bu konuda onlarca ayet ve peygamber uygulamalar\u0131 mevcuttur.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">&#8211; Yasalar kar\u015f\u0131s\u0131nda her zaman de\u011fi\u015fkenler= Peygamberin benim de\u011fi\u015fimleri Fatima&#8217;da olsa ayn\u0131 h\u00fck\u00fcmler uygulan\u0131r. Ben peygamber k\u0131z\u0131y\u0131m deyip kendini farkl\u0131 g\u00f6rme hadisi.<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Ku\u015fkusuz bu durumlar bilinen durumlard\u0131r. Ama \u0130slam ad\u0131na hareket \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve y\u00f6netim s\u00fcreleri s\u00f6yl\u00fcyorlar, Muhammedi \u0130slam\u0131n tam anlam\u0131yla uygulamalar\u0131yla ya\u015f\u0131yorlar.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Halbuki \u0130slam kaynaklar\u0131n\u0131n dengesi bozulmaz ki; \u0130slam padi\u015fahl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, \u00f6zelliklerinin ve diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn tam zorluklar\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Demokrasiye ili\u015fkin esas ve ilkesel olarak, demokratik \u0130slam mefkuresi etraf\u0131nda birle\u015fmek, Kuran&#8217;i ilkeler ve Medinedeki y\u00f6netim vesikas\u0131na yak\u0131nla\u015fmak bildirilecek. Tarihimizde ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki devlet dincili\u011fi ise tamemen Kur&#8217;an, peygamber ve insanl\u0131\u011f\u0131n kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Demokrasi dini de\u011fildir ve \u00f6yle okunmamal\u0131d\u0131r.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">\u0130slam\u0131n temel demokratik y\u00f6netim hakk\u0131nda elimizde g\u00f6sterdi\u011fi \u00e7er\u00e7eve en fazla Demokrasi \u00e7er\u00e7evelerine yak\u0131n olan\u0131d\u0131r. Bunun i\u00e7in bizlerde y\u00f6netim anlam\u0131nda demokratik \u0130slam\u0131 yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmal\u0131 ve \u0130slam istismarc\u0131lar\u0131 olan devletin dini taraflar\u0131ndan kurtulup a\u011f\u0131r olan sorunlar\u0131m\u0131za \u00e7\u00f6z\u00fcm geli\u015ftirebiliriz.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p dir=\"ltr\"><span style=\"font-family: Calibri, serif;\"><span lang=\"de-DE\"><span style=\"font-family: Arial, serif;\"><b><span style=\"vertical-align: inherit;\"><span style=\"vertical-align: inherit;\">Haf\u0131z Ahmet Turhall\u0131<\/span><\/span><\/b><\/span><\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130SLAM VE DEMOKRAS\u0130\/DEMOKRAT\u0130K \u0130SLAM \u0130slam ve demokrasi meselesi, \u0130slami camia boyunca y\u0131llar boyunca tart\u0131\u015f\u0131lan, farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131 toplamda de olsa ortaya \u00e7\u0131kan bir d\u00fczeyi yakalam\u0131\u015ft\u0131r. Bu tart\u0131\u015fma ve m\u00fcnazaralar\u0131n daha derinlere oturtulmas\u0131 ve anla\u015f\u0131l\u0131r k\u0131l\u0131nmas\u0131 gelece\u011fimizin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 olduk\u00e7a \u00f6nemlidir! M\u00fcnazara ve tart\u0131\u015fmalar\u0131n gerekli talebi \u0130slam&#8217;a inanan topluluklar aras\u0131nda, hen\u00fcz hak etti\u011fi bir sonuca ula\u015famam\u0131\u015ft\u0131r. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1355,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[41,45],"tags":[],"class_list":["post-1354","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sosyoloji","category-makale"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1354","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1354"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1354\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1495,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1354\/revisions\/1495"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1355"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zanistencivaki.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}